Madagaskaryň lemurlary tagamly nygmatlary söýüjiler sebäpli ýok bolmak howpy astyna düşdi

  • 28.11.2025 11:33
  • 5.7k+

Madagaskarda lemurlar olaryň etini satyn alýan barly adamlar sebäpli ýok bolup gitmek howpy astyna düşdi. Barlagçylar bu haýwanlaryň şäherde satylyşyny dört ýyllap öwrendiler we ýurduň 17 şäherinde 10 müňden gowrak lemuryň gymmat tagamlar hökmünde satylandygyny anykladylar diýip, The New York Times gazeti ýazýar.

Nygmat söýüjiler lemuryň etine "arassalygy" we süýjümtik tagamy üçin gadyr goýýarlar, sebäbi bu haýwanlar miweler bilen iýmitlenýärler. Olar etiň saglygy gowulandyrýandygyna ynanýarlar. "Bu haýran galdyryjy" - diýip, Halkara Primatologiýa Jemgyýetiniň prezidenti we Miçigan uniwersitetiniň professory Liliana Kortes Ortis aýtdy.
Boz lemurlar we wari lemurlary iň köp iýilýänlerdir. Bu görnüşler beýlekilerden has uly, olary tutmak aňsat we tagamly hasaplanýar.

"Olar öýde ýörite tagam hökmünde ýa-da restoranlarda, haýwany ele salmak başardan ýagdaýynda, ýörite şanly günlerde saçaga alynýar. Lemurlar derejäniň nyşanyna öwrüldi: olaryň etiniň bahasy sygyr etinden üç esse gymmat. Käwagt olar mifiki dermanlyk häsiýetleri üçin iýilýär" diýip, Nýu-Jersi ştatynyň Monkler döwlet uniwersitetiniň primatology Kortni Borgerson aýdýar.

Madagaskar dünýäde lemurlaryň tebigatda ýaşaýan ýeke-täk ýeridir. Olar syýahatçylary özüne çekýär hem-de tokaýlarda tohumlary ýaýratmaga we ösümlikleri tozanlandyrmaga kömek edýär.
Lemur awlamaklyk 60 ýyldan gowrak wagt mundan ozal gadagan edilenem bolsa, bikanun aw awlamak dowam edýär. Haýwanlar tokaýlaryň ýok edilmegi, howanyň üýtgemegi we öý haýwanlary hökmünde satylmak ýaly goşmaça howplara duçar bolýarlar.
Liliana Kortes Ortis bu meseläniň halkara jemgyýetçiliginiň we ýerli häkimiýetleriň ünsüni çekmelidigini nygtady. Madagaskaryň daşky gurşaw boýunça öňki ministri Maks Andonirina Fonteýn bu meseläniň öň seýrek gozgalandygyny belledi. 2024-2025-nji ýyllar aralygynda adada lemur awlamak ýa-da iýmek bilen baglanyşykly ýekeje iş hem gozgalmandyr.

düýn 20:20
3.3k+

Saharadan gelen gyzgylt ümür Türkiýäniň günorta kenaryny gurşap aldy

Afrikadan gelen çäge tozany Türkiýäniň günorta sebitlerine-de baryp ýetdi. Bu tebigy hadysa sebäpli asman adaty bolmadyk mämişi reňke bürendi we birnäçe şäherlerde aralyklary görmek kynlaşdy diýip, Anadolu......

düýn 20:03
3.3k+

Floridanyň Palm-Biç aeroportyna Donald Trampyň adyny dakmak meýilleşdirilýär

Floridadaky Palm-Biç şäheriniň halkara howa menziline ABŞ-nyň Prezidenti Donald Trampyň adyny dakmak göz öňünde tutulýar. Degişli permana 30-njy martda ştatyň gubernatory, respublikaçy Ron DeSantis gol çekdi....

düýn 19:37
1.8k+

Hindistanda sanly görnüşde iň uly ilat ýazuwy başlandy

Hindistanda ilat ýazuwy başlandy we ol ilkinji gezek doly sanly görnüşde geçirilýär. Bu barada ýurduň Içeri işler ministrliginiň ýanyndaky Baş registrator we ilat ýazuwy boýunça komissar edarasy habar berdi....

düýn 16:15
2.2k+

GPS geçmişde galdy: Beýik Britaniýada kwant nawigasiýaly otly synag edildi

Beýik Britaniýa dünýäde ilkinji bolup, magistral otlusynda kwant nawigasiýa ulgamyny barlap gördi. Bu synag işleri London bilen Uelwin-Gaden-Siti şäherleriniň arasyndaky Great Northern ýolunda amala aşyryldy....