Alymlar iň ýakyndaky gara girdaba zond ugratmagy teklip edýärler

  • 12.08.2025 16:50
  • 5.2k+

Alymlar gara girdaba kosmos apparatyny ibermek pikirini öňe sürdüler. Şunuň ýaly missiýanyň konseptini Şanhaýdaky Fudan uniwersitetiniň professory Kosimo Bambi beýan etdi diýip, Daily Mail habar berýär.

Barlagçynyň pikirine görä, apparat "nanogämi" - bolup geçýän zatlary ýazgy etmäge we olar hakda Ýere maglumatlary geçirmäge ukyply mikroçip bolar. Ol Gün ýelkeniniň - fotonlar bilen çaltlaşdyrylan ýuka, aşa ýeňil we giň gurluşyň kömegi bilen hereket etmeli.
Şuňa meňzeş tehnologiýa eýýäm ulanyldy: 2010-njy ýylda Ýaponiýanyň IKAROS ýelkeni planetalar arasy giňişlige çykdy we Weneranyň öňünden geçdi. Bu usulyň artykmaçlygy - zondy ýagtylygyň tizligine ýakyn tizlige çenli tizleşdirip bolýanlygynda. Professor mümkin bolan tizligi ýagtylygyň tizliginiň üçden bir essesine deň bolar diýip hasaplaýar. Munuň üçin güýçli lazer şöhlesi gerek bolar, sebäbi ýyldyzlaryň ýagtysy ýeterlik bolmazdy.
Lazeri işletmek üçin gaty köp çykdajynyň gerek boljakdygy sebäpli häzirki wagtda muny durmuşa geçirmek kyn. Şeýle-de bolsa, Bambi tehnologiýanyň ösmegi bilen bu missiýanyň ýakyn onýyllyklarda mümkin boljakdygyna ynanýar.
Bize iň ýakyn gara girdap - Gaia BH1, 1 560 ýagtylyk ýyly uzaklykda ýerleşýär we massasy Günüňkiden takmynan on esse köp. Ol maddany ýuwutmaýar we akkresiýa diski ýok, ýöne ýoldaş ýyldyzynyň hereketi bilen ýüze çykaryldy. Iň ýokary tizlikde-de zond oňa müňýyllyklaryň dowamynda uçup barar, ýöne professor entek açylmadyk gara girdaplaryň bize has ýakyn bolup biljekdigini çaklaýar.


şu gün 03:49
16

Jeýms Webb garaňky materiýanyň iň takyk kartasyny döretdi

Jeýms Webb kosmos teleskopunyň maglumatlaryny işleýän alymlar garaňky materiýanyň şu güne çenli döredilen iň takyk kartalarynyň birini düzdiler. Gözlegiň netijeleri Nature Astronomy žurnalynda çap edildi. Täze karta — yşyk saçmaýan we görünmeýän maddyýet bolan garaňky materiýanyň adaty maddyýet bilen nähili baglanyşyklydygyny we  älemiň «kosmos karkasyny» (gurluşyny) nähili emele getirýändigini görkezýär...

düýn 20:16
1.2k+

Çagalar bakja baglary peýdaly bakteriýalaryň esasy çeşmesi bolup çykdy

Halkara alymlar topary çagalaryň bakja-baglara gitmeginiň olaryň içege mikrobiomasynyň kemala gelmegine öý şertlerinden has güýçli täsir edýändigini anykladylar. Bary-ýogy birnäçe aýdan soň, çagalar peýdaly bakteriýalary ene-atalaryna garanyňda, öz deň-duşlary bilen has işjeň alyş-çalyş edip başlaýarlar...

düýn 18:18
5.2k+

Matematik alym tas iki asyrdan bäri çözülmeze dönen deňlemäni çözdi

Russiýaly matematik Iwan Remizow differensial deňlemeler nazaryýetine degişli bolan we 190 ýyldan gowrak wagt bäri analitiki usul bilen çözüp bolmaýar diýlip hasaplanan meseläniň çözgüdini tapdy. Habarda häzirki zaman ylmynyň esasy gurallarynyň biri bolan üýtgeýän koeffisiýentli ikinji tertipli differensial deňlemeler barada gürrüň gidýär...

28.01.2026 18:38
6.1k+

Gýoteniň kolleksiýasyndaky ýantar daşynyň içinde 40 mln ýyl ozal gatap galan garynja tapyldy

Fridrih Şiller adyndaky Ýena uniwersitetiniň alymlary ýantar daşynyň içinde 40 million ýyl ozal gatap galan garynjany tapdy. Bu tapyndy meşhur nemes şahyry Iogann Wolfgang fon Gýoteniň kolleksiýasyndaky ýantar daşy öwrenilen wagty ýüze çykaryldy...