Haýwanlar bilen ösümlikleriň aragatnaşygyň ilkinji ylmy delilleri peýda boldy

  • 22.07.2025 12:28
  • 5.6k+

Tel-Awiw uniwersitetiniň barlagçylary ösümlikler bilen haýwanlaryň arasyndaky özara akustiki aragatnaşygy hasaba aldylar. Ösümlikler öz ýagdaýyny aňladýan sesleri çykarýarlar, haýwanlar bolsa jogap hökmünde özlerini alyp barşyny üýtgedýärler diýip, uniwersitetiň metbugat gullugy habar berýär.

Alymlar ösümlikleriň stres ýagdaýda ses çykarýandygyny anykladylar. Bu sesler patrak taýýarlananda çykýan seslere meňzeýär we aň bilen däl-de, ösümligiň fiziki üýtgemeleri bilen baglanyşyklydyr. Sesleri adam eşidip bilmez, ýöne olary ýarganatlar, gemrijiler, mör-möjekler we hatda beýleki ösümlikler hem duýup bilerler.


Synag pomidoryň ýapraklarynyň üstünde ýumurtga guzlaýan ene güýeleriň diňe sagdyn ösümlikleri saýlaýandygyny görkezdi. Synaglaryň dowamynda mör-möjekler olaryň çykarýan seslerinden çen alyp, sagdyn däl ýa-da gurap barýan  ösümlikleriň üstünde ýumurtga goýmadylar.
Professor Lilak Hadani ösümliklerde we haýwanlarda ses çykarmak hem-de ony duýmak ukyby bilelikdäki ewolýusiýanyň dowamynda kemala gelipdir we olaryň ikisine-de peýdaly diýip hasaplaýar.
Barlagyň indiki tapgyrynda, mysal üçin gurakçylyk şertlerinde, ösümlikleriň ses maglumatlaryny öz aralarynda birek-birege geçirişleri we oňa jogap berişleri öwreniler.


11.05.2026 23:19
3.6k+

Alymlar 13-nji maýda Günüň ýüzünde täze güýçli partlamanyň boljakdygyny duýdurýarlar

Russiýanyň Ylymlar akademiýasynyň Kosmos gözlegleri institutynyň Gün astronomiýasy barlaghanasynyň hünärmenleriniň habar bermegine görä, Günüň ýüzündäki indiki güýçli partlama 13-nji maýda bolup geçer....

10.05.2026 14:09
1.4k+

Alymlar dinozawrlaryň peýda bolan wagtyny 10 mln ýyl öňe süýşürdi

ABŞ-dan paleontologlar dinozawrlaryň Ýer ýüzünde öňki çaklanylandan 10 million ýyl ir peýda bolan bolmagynyň mümkindigi baradaky netijä geldi. Geçirilen barlaglara görä, olaryň gelip çykyşy 250–240 million ýyl......

07.05.2026 14:36
3.4k+

Alymlar Hytaýda dinozawryň täze görnüşini ýüze çykardy

Paleontologlar dinozawryň täze görnüşini anyklady. Xiangyunloong fengming diýlip atlandyrylan bu dinozawr, takmynan, 190 million ýyl ozal häzirki Hytaýyň çäklerinde ýaşapdyr. Tapylan galyndy uzyn boýunly......

07.05.2026 11:10
4.4k+

«Terminator-2» filmindäki ýaly: böleklenip, ýene-de täzeden ýygnalýan materiallar döredildi

Boulderdäki Kolorado uniwersitetiniň hünärmenleri ýelim ýa-da himiki serişdeleri ulanmazdan, böleklenip we täzeden ýygnalyp bilýän robotlar we konstruksiýalar üçin täze tehnologiýany oýlap tapdylar....