Hytaýda arynyň beýnisini dolandyrmagy öwrendiler. Ol diýleni 90% ýerine ýetirýär

  • 16.07.2025 06:27
  • 6.3k+

Pekin tehnologiýa institutynyň alymlary beýnä täsir edýän dolandyryjy arkaly dolandyryp bolýan dünýäde ilkinji kiborg aryny döretdi. Bu barada South China Morning Post neşiri habar berýär.

Enjamyň agramy 74 milligram bolup, bu arylaryň göterýän şireli haltasynyň agramyndan hem azdyr. Kontroller mör-möjegiň ganatynyň galyňlygynda çeýe polimer plýonkadan döredilip, infragyzyl kabul ediji bilen enjamlaşdyryldy. Gurluş arynyň arkasyna berkidilýär, onuň beýnisine üç sany inçe iňňäni dürtýär we elektrik signallary iberip, aryny buýruklary ýerine ýetirmäge – öwrülmäge, öňe ýa-da yza uçmaga mejbur edýär. Buýruklaryň ýerine ýetiriliş takyklygy 90%-e ýetýär.
Bu işläp taýýarlama tarakanlar we tomzaklar üçin kontroller döreden singapurly hünärmenleriň üstünliklerinden öňe geçýär. Şol bir wagtyň özünde, şol bir signallaryň täsirine dürli mör-möjekleriň özüni alyp barşy tapawutlanyp bilýär. Synaglaryň dowamynda arylar aýlaw boýunça uçmak ýaly çylşyrymly hereketleri ýerine ýetirdi, tarakanlar bolsa diňe göni hereket edip, signallara boýun bolmagy tiz bes edipdi.
Tehnologiýanyň ýetmezçiligi simli elektrik üpjünçiliginiň zerurlygy bolup galýar – awtonom batareýalar häzirlikçe örän agyr. Dolandyryş penjelere we garna täsir etmezden, diňe ganatlar arkaly amala aşyrylýar.
Işläp düzüjiler bu tehnologiýa harby we halas ediş işlerinde ulanylyp bilner diýip hasaplaýar. Onuň mundan beýläk hem kämilleşdirilmegi haýwanlaryň beýnisini we tebigatda özüni alyp barşyny öwrenmek üçin täze platformalary döretmäge mümkinçilik berer. 


düýn 16:43
2.1k+

«Ylmy Oskar»: Körlüge garşy gen terapiýasyny döredijiler $3 mln möçberinde baýraga mynasyp boldy

Molekulýar biolog Jin Bennet, oftalmolog Albert Maguaýr we lukman, professor Ketrin Haý nesilden-nesle geçýän körlügi bejermekde ulanylýan we ABŞ-da ilkinji tassyklanan gen terapiýasyny işläp düzendikleri......

düýn 10:16
2.1k+

Antibiotikleriň ýerine wiruslar: mergen bakteriýalar howply infeksiýalara garşy göreşde has netijelidigini subut etdi

Bakteriýalaryň antibiotiklere garşy durnuklylygy artýan mahalynda, alymlar mikroorganizmleri öldürýän tebigy wiruslar bolan bakteriofaglary däp bolan bejerginiň iň geljegi uly alternatiwasy hökmünde göz öňünde......

19.04.2026 23:37
4.5k+

Neandertallaryň çagalary häzirki zaman çagalardan tiz ýetişipdir

Paleoantropologlar neandertal çagalarynyň irki ýaşlarda häzirki zaman çagalaryna garanyňda has çalt ösendiklerini anykladylar. Olar Ysraýyldaky Amud gowagynda tapylan çaga ystyhanyny gaýta öwrenenlerinden soň......

19.04.2026 23:10
1.6k+

Fizikler taryhda ilkinji gezek bölejikleriň boşlukdan döreýşini hasaba aldylar

ABŞ-nyň Brukheýwen milli barlaghanasynyň fizikleri bölejikleriň wakuumdan nähili döräp bilýändigine ilkinji gezek janly şaýat boldular. Bu tejribe ýokary energiýaly protonlaryň biri-biri bilen çakyşdyrylýan......