Alymlar uly mum güýeleriniň (Galleria mellonella) gurçuklarynyň polietileni metabolik taýdan işläp (siňdirip), ony birnäçe günüň dowamynda öz bedeninde lipid (ýag) görnüşinde toplap bilýändiklerini ýüze çykardylar.
Bu baradaky ylmy-barlagyň netijeleri Eksperimental biologiýa jemgyýetiniň Antwerpen şäherinde (Belgiýa) geçirilen ýyllyk konferensiýasynda hödürlendi.
Kanadanyň Brendon uniwersitetiniň biologiýa professory doktor Braýan Kassoneniň ýolbaşçylygyndaky topar mum gurçuklarynyň plastigi nädip dargadýandygyny öwrenipdir. Olaryň 2000-e golaýynyň bir plastik torbany bir gije-gündiziň dowamynda dargadýandygy bize öňdenem mälimdi. Emma täze barlag bilen gurçuklaryň polietileni iýip, ony ýaga öwürýändikleri, adamlarda artykmaç ýaglaryň dokumalarda toplanyşy ýaly, olaryň hem ony öz bedenlerinde ýag hökmünde toplaýandyklary aýdyňlaşdyryldy.
Şeýle-de barlagyň dowamynda, diňe plastik bilen iýmitlenýän gurçuklaryň agramlaryny tiz ýitirýändikleri we tiz ölýändikleri hem ýüze çykaryldy.
«Diňe plastik bilen iýmitlenýänler birnäçe günden uzak ýaşamaýarlar we agramlaryny-da juda çalt ýitirýärler. Şeýle-de bolsa, biz olaryň tebigy ýaşaýyş ukybyny dikeltjek, hatda ondanam geçip biljek goşundyny taýýarlap biljekdigimize umyt bildirýäris» — diýip, doktor Kassone aýtdy.
Kassoneniň sözlerine görä, mum gurçuklaryny plastigi gaýtadan işlemekde ulanmagyň iki sany esasy usuly bolup biler: olary garyşyk iýmit bilen köpçülikleýin ösdürip ýetişdirmek ýa-da gurçugyň bedeninden daşary biodargamga ukyply usullary işläp düzmek.
Mundan başga-da, mum gurçuklarynyň köpçülikleýin ösdürilip ýetişdirilmeginiň peýdasyna başga bir sebäp hökmünde, olaryň köp mukdarda biomassa öndürmegini görkezýärler. Bu olary balykçylyk üçin örän ýokumly iýme öwürýär.
