Plastik galyndylardan parasetamol öndürmegiň usuly tapyldy

  • 26.06.2025 14:32
  • 7.5k+

Edinburg uniwersitetinden professor Stiwen Uollesiň ýolbaşçylygyndaky alymlar topary plastik galyndylarynyň derman öndürmek üçin ulanylyp bilinjekdigini kesgitlediler. Bu barada Nature žurnalyndaky barlaga salgylanýan The Guardian ýazýar.

Himiýaçylar içege taýajyklary ýaly bakteriýalaryň kömegi bilen plastik çüýşelerden parasetamol diýlip atlandyrylýan işjeň madda bolan asetaminofeniň öndürilip bilinjekdigini anykladylar. Munuň üçin ýasama polietilentereftalatyň (PET) gatnaşmagynda bioylalaşykly, ýagny janly öýjükler üçin howpsuz bolup çykan himiki reaksiýa ulanylýar.
Barlagçylara täze usul bilen derman öndürmek üçin bir gün ýeterlik boldy.

"Häzirki wagtda adamlar parasetamolyň nebitden alynýandygyna düşünmeýärler. Bu tehnologiýa himiýa bilen biologiýany ilkinji gezek birleşdirip, parasetamoly has ygtybarly usulda öndürip biljekdigimizi we şol bir wagtyň özünde daşky gurşawdaky plastik galyndylary arassalap biljekdigimizi görkezýär" – diýip, Uolles belledi.

Alymlaryň sözlerine görä, plastmassadan derman öndürip başlamak üçin goşmaça barlaglaryň geçirilmegi zerur. Şeýle-de bolsa, olar tehnologiýanyň geljegine höwes bilen garaýarlar we geljekde plastik galyndylaryň mukdaryny azaltmaga kömek eder diýip umyt edýärler.


şu gün 02:03
1.6k+

Ýupiter «garnyny çekdi»: iň uly planeta ozal hasaplanyşyndan kiçi bolup çykdy

Gün ulgamynyň iň uly planetasy bolan Ýupiter soňky 50 ýylyň dowamynda kabul edilen ölçeglerinden birneme kiçi we polýuslarda has gysby bolup çykdy. Bu netijä Ysraýylyň Weýsman ylmy instituty tarapyndan ýolbaşçylyk edilýän halkara alymlar topary NASA-nyň Juno zondundan alnan maglumatlary seljermek arkaly geldiler...

düýn 11:00
4.8k+

Gün sowaşýar: onuň işjeňligi 2024-nji ýyldaky iň ýokary derejesinden 2–3 esse peseldi

Günüň işjeňligi durnukly peselme tapgyryna geçdi. Häzirki işjeňlik döwrüniň iň ýokary nokady 2024-nji ýylda doly geçildi diýip, Russiýanyň Ylymlar akademiýasynyň Kosmos barlaglary instituty habar berýär. Berilýän maglumatlardan çen tutsaň, ýakyn ýyllarda görkezijiler geçilen ýokary derejelerine gaýdyp gelmez...

01.02.2026 23:09
2.3k+

Ýaponiýaly alymlar ultrases barlagynda suwuk geliň deregine polimer ýassyk döretdiler

Ýaponiýanyň Kindaý uniwersitetiniň hünärmenleri ultrases barlaglarynda (UZI) adaty geliň deregine ulanyp boljak polimer "ýassygy" döretdiler. Bu täzelik barada "Scientific Reports" ylmy žurnalynda makala çap edildi...

01.02.2026 11:42
1.7k+

Nesil yzarlaýan keselleri önünden çaklamak üçin Google DeepMind täze gural döretdi

Google DeepMind kompaniýasy keselleriň döremegine täsir edýän genetiki faktorlary ýüze çykarmak üçin niýetlenen AlphaGenome atly emeli aň guralyny tanyşdyrdy. Bu model bir wagtyň özünde DNK kodunyň 1 milliona çenli belgisini seljermäge ukyplydyr, bu bolsa täze bejeriş usullaryny işläp düzmäge ýardam eder diýip, The Guardian neşiri habar berýär...