Gadymy Rimde saýrak guşlar üýtgeşik nygmat däl-de, adaty köçe nahary bolup çykdy

  • 20.06.2025 18:29
  • 3.7k+

Ispan arheologlary Maýorka adasynda geçirilen gazuw-agtaryş işleri mahalynda gadymy Rimiň garbanyşhanasyny tapdylar. Alymlar galyndy naharlar dökülen  çukuryň içindäkileri öwrenip, şäheriň ýönekeý ilatynyň näme iýendigini anykladylar. Hususan-da, Gadymy Rimdäki saýrak guşlaryň etiniň, öň pikir edilişi  ýaly, ýokarky gatlaga niýetlenen üýtgeşik nygmat bolman, häzirki tiztagamlar ýaly şäher ilatynyň gündelik iýýän iýmitiniň bir bölegi bolandygyny kesgitlemek mümkin boldy.

Tapyndylar Rim imperiýasynda köçe iýmitiniň medeniýeti barada täze düşünjeleri berýär.
Barlaglar Maýorkanyň demirgazygyndaky häzirki Alkudiýanyň golaýynda ýerleşýän gadymy Pollentiýa şäherinde geçirildi. Şäher rimliler tarapyndan miladydan öňki 123-nji ýylda Balear adalaryny basyp alanlaryndan soň esaslandyrylypdyr we sebitde möhüm port bolupdyr.
Gazuw-agtaryş işleri wagtynda forum, ybadathanalar, ýaşaýyş jaýlary, teatr, gonamçylyklar, dükanlar we naharhanalar ýüze çykaryldy. Garbanyşhanalaryň  birinde miladydan öňki 10-njy ýyllara degişli, çuňlugy  4 metr bolan gowy saklanyp galan galyndy dökülen çukur bar.
Haýwan galyndylarynyň seljermesi süýdemdirijileriň, balyklaryň we guşlaryň dürli görnüşleriniň bardygyny ýüze çykardy. Süňkleriň taksonomiki derňewi öý guşlarynyň we ýabany guşlaryň - durnalaryň, kepderileriň, gara jokjokylaryň we beýleki saýrak guşlaryň galyndylaryny ýüze çykarmaga mümkinçilik berdi. Gara jokjokylar has köp duşdy, olara degişli 165 süňk tapyldy.
Çukurda kelle, döş, ganat we aýak süňkleri agdyklyk edýärdi, bedeniň etli bölekleri bolsa az duşýardy. Alymlar etli bölekleriň iýmit üçin ulanylandygyny, böleklenenden soň galan süňkleriň bolsa zyňlandygyny öňe sürýärler. Bu gaýtadan işlenendigini aňladýan alamatly tapyndy galyndylar bilen tassyklanýar.
Şeýlelik bilen, gara jokjokylaryň ýönekeý adamlar üçin umumy iýmit önümi bolandygy anyklandy. Maýorkanyň däp bolan aşhanasynda häzirem bedene ýaly aw tagamly saýrak jokjokylardan taýýarlanan naharlar bar.


düýn 12:47
4.2k+

Ýere azyndan 20 asteroid "assyrynlyk bilen" ýetip gelýär

Indiki aýyň dowamynda Ýeriň golaýyndan azyndan 20 asteroidiň geçmegine garaşylýar, emma hakykatda olaryň sany has köp bolup biler. Bu barada Nowosibirsk Döwlet Uniwersitetiniň “Wega” obserwatoriýasynyň......

düýn 12:45
5.4k+

Koreýaly alymlar tüwi kagyzynyň kömegi bilen köne elektronikalardan altyn almagy öwrendiler

Günorta Koreýanyň himik alymlary adaty tüwi kagyzyny ulanmak arkaly elektron galyndylardan we senagat zibillerinden altyny bölüp almagyň ekologik taýdan arassa hem-de örän arzan tehnologiýasyny işläp düzdüler....

01.06.2026 12:01
4.6k+

Nemes alymlary kepderileriň bagryndaky tebigy GPS-kompasyň syryny anykladylar

Germaniýanyň Bonn we Duýsburg-Essen uniwersitetiniň gözlegçileri kepderilerdir gögerçinleriň bagyrda ýerleşen hem özünde demir saklaýan ýörite immun ulgamynyň öwüşginleri arkaly Ýeriň magnit meýdanyndan ugur......

31.05.2026 20:50
9.4k+

ABŞ-nyň asmanynda partlan meteorit birnäçe ştaty sarsdyrdy

30-njy maý güni gündiz güýçli partlan meteorit ABŞ-nyň demirgazyk-gündogar bölegini sarsdyrdy. NASA-nyň habar bermegine görä, asman jisiminiň dargan mahalynda böleklere bölünen energiýasy takmynan 300 tonna......