ESA “Gaýýa” teleskopynyň missiýasyny tamamlady. Apparat taşlandylar orbitasyna iberildi

  • 31.03.2025 08:06
  • 2.2k+

Ýewropa kosmos agentligi (ESA) “Gaýýa” kosmos teleskopynyň öz missiýasyny tamamlandygyny habar berdi. 2013-nji ýylda uçurylan apparat öçürildi we taşlandylar ugradylýan orbita iberildi.

“Gaýýa” teleskopy 11 ýyldan gowrak barlaglardan soň, öz işini tamamlady. ESA bu missiýany 2025-nji ýylyň ýanwar aýynda tamamlamagy karar etdi, çünki apparatyň kosmosda ugur almagy üçin zerur bolan azot ätiýaçlygy gutardy diýen ýaly.
Öçürilmezden ozal, teleskop Ýerden soňky buýrugy alyp, geljekki missiýalara päsgel bermezlik üçin, Ýer-Gün ulgamynyň Lagrange L2 nokadynyň çäginden çykyp Günüň töweregindäki zibil ugradylýan orbita iberildi. 27-nji martda Aşgabat wagty bilen sagat 14:00-da operatorlar aragatnaşyk ulgamlaryny we esasy kompýuteri öçürmek üçin ahyrky buýruklary iberdiler.

Gaýýa 2013-nji ýylyň 19-njy dekabrynda Fransiýanyň Gwianasyndaky Kuru kosmodromyndan “Soýuz-ST-B” raketasynda uçurylypdy. Onuň missiýasy ilkibaşda bäş ýyla meýilleşdirilipdi, emma ol 11 ýyldanam gowrak işledi. Teleskop Akmaýanyň ýolunyň jikme-jik kartasyny döredip, iki milliarddan gowrak ýyldyzyň ýerleşişini we traýektoriýalaryny ýazga aldy.
Onuň işiniň soňky netijeleri 2030-njy ýyla çenli çap ediler.



düýn 10:20
1.7k+

Beýni bize hakyky däl-de, özüne oňaýly bolan görnüşi görkezýär

Beýni diňe duýgy organlaryndan duýduryşlary kabul etmeýär, ol olary mazaly işläp, üstüni ýetirýär we bolup geçýän zatlaryň aýdyň we oňaýly keşbini döredýär. Alymlaryň gelen bu netijesi «Nature Neuroscience» žurnalynda çap edildi...

11.01.2026 20:28
8.1k+

Liftde näme üçin dymylýar: alymlar ýapyk ýerde oňaýsyzlygyň sebäbini öwrendiler

Liftde nätanyş adamlaryň arasyndaky dymyşlyk şäher gurşawynda mejbury ýakynlyk şertlerine uýgunlaşdyrylan sosial gatnaşyklaryň aýratyn görnüşidir. Perm milli gözleg politehniki uniwersitetinden (RF) alym W.A. Botalow sosiologiýanyň we psihologiýanyň klassyk nazaryýetlerine esaslanyp, bu hadysanyň sebäplerini öwrendi...

11.01.2026 18:13
1.9k+

NASA Crew-11 ekipažyny 15-nji ýanwarda Ýere gaýtaryp getirer

NASA Crew-11 kosmos gämisiniň ekipažyny 15-nji ýanwarda Ýere gaýtaryp getirmegi meýilleşdirýär. Bu barada agentligiň metbugat gullugy X sosial media platformasynda habar berdi. Crew-11 missiýasy Halkara kosmos stansiýasynda 2-nji awgustdan bäri işleýär...

11.01.2026 13:24
1.9k+

«Habbl» teleskopy kosmosda täze görnüşli obýekti tapdy: Ýyldyzsyz «Bulut 9»

«Habbl» (Hubble) kosmos teleskopy örän geň galdyryjy astronomik obýekti — içinde ýekeje ýyldyz hem bolmadyk, diňe gazdan we garaňky maddadan ybarat bolan ägirt uly buludy ýüze çykardy. Phys.org neşiriniň habar bermegine görä, bu açyş galaktikalaryň nähili emele gelýändigi baradaky ylmy garaýyşlary üýtgedip biler...