Marsda gadymy çägeli kenarlaryň yzlary tapyldy

  • 28.02.2025 10:47
  • 3.4k+

Marsda bir wagtlar, hakykatdan hem, umman bolupdyr. Alymlar munuň subutnamasyny – gadymy çägeli deňiz kenarlarynyň (plýažlaryň) yzlaryny tapdylar. Bu barada «Daily Mail» habar berýär.

Bu açyş hytaýly «Çžužun» (Zhurong) mars roweriniň ýygnan maglumatlaryna esaslanýar. Mars roweri 2021-nji ýylda Gyzyl planeta gonup, Utopiýa tekizliginde gözleg işlerini geçirip başlapdy. Ol ýörite georadar bilen enjamlaşdyrylan. Alymlar şol georadaryň kömegi bilen Marsyň içki gatlaklaryny öwrendiler.
Maglumatlar seljerilende, dag jynslarynyň gatlaklarynda Ýerdäki deňiz kenarlaryna meňzeş gurluşlar tapyldy. Bu bolsa Marsyň demirgazyk böleginde bir wagtlar ummanyň bolandygyny tassyklaýar. Alymlar planetada on millionlarça ýyllap ýaşaýyş üçin amatly howa şertleriniň bar bolandygyny çaklaýarlar.
Şeýle hem 2024-nji ýylda amerikan alymlary Marsda fotosintez prosesini geçirip bilýän mikroblaryň ýaşamagy üçin amatly şertleri tapandyklaryny habar beripdiler. Bu şertler tozanly buzlaryň boşluklarynda ýüze çykarylypdy, bu ýerde erän suwuň köpürjikleri mikroorganizmler üçin amatly gurşawy döredýärdi. Bu açyş geçmişde Marsda ýaşaýşyň bar bolandygyny tassyklap biler.


düýn 20:10
1.7k+

Plastik galyndysyny Parkinson keselini bejermek üçin dermana öwürdiler

Edinburg uniwersitetiniň ylmy barlagçylary PET-plastigini Parkinson keselinde ulanylýan «lewodopa» dermanyna öwürmegiň usulyny işläp düzdi. Tehnologiýanyň beýany «Nature Sustainability» žurnalynda neşir edildi...

18.03.2026 14:50
2.5k+

Älem toruny öwrenjek dünýädäki iň uly teleskopyň gurluşygyna başlandy

Älemiň iň ägirt gurluşlarynyň biri bolan «älem toruny» (cosmic web) öwrenmek üçin niýetlenen MOTHRA teleskopynyň gurluşygyna başlandy. Bu enjam galaktikalaryň arasynda ýerleşýän we garaňky materiýanyň ýaýrawyny görkezýän gazyň örän gowşak şöhlelenmesini hasaba alar...

17.03.2026 20:58
5.8k+

Amerikaly alymlar 1993-nji ýyldan bäri saklanyp gelýän aşa ýokary geçirijilik rekordyny täzelediler

Hýuston uniwersitetiniň barlagçylary gaty jisimleriň fizikasy ugrunda täze üstünlik gazanandyklaryny mälim etdiler. Alymlar atmosfera basyşynda we minus 122 gradus Selsiý temperaturada elektrik toguny ýitgisiz geçirmäge ukyply bolan aşa ýokary geçiriji material döretdiler...

17.03.2026 15:50
1.6k+

Hytaý raketasy Ýeriň ýüzüne gözegçilik edýän hemrany orbita çykardy

Hytaýyň «Çançžen-6A» («Beýik ýöriş-6A») raketa göterijisi ýekşenbe güni raýat maksatlary üçin niýetlenen «Ýaogan-50 02» atly Ýere uzakdan aralykdan gözegçilik ediji hemrany orbita çykardy diýip, CGTN teleýaýlymy habar berdi...