Hindistanda Inda jülgesiniň gadymy ýazgylaryny okap bilen adama $1 mln tölener

  • 31.01.2025 20:25
  • 11k+

Hindistanyň Tamilnad ştaty Inda jülgesiniň gadymy siwilizasiýasynyň ýazgylaryny okan ilkinji adam üçin 1 mln dollar möçberde baýrak yglan etdi. 100 ýyl mundan ozal britaniýaly arheolog Jon Marşall tarapyndan açylan gadymy ýazgylaryň mazmuny häzire çenli bilinmän galdy diýip, Bi-bi-si habar berýär.

Baýrak barada ştatyň esasy ministri Muthuwel Karunanidhi Stalin yglan etdi.
Indanyň ýazgylary boýunça bilermen žurnalistlere “meseläni çözüp bildim” diýýän adamlardan yzygiderli elektron poçta arkaly hat alýandygyny gürrüň berdi. Ýazgylaryň syryny açmak üçin dürli ugurdaky hünärmenler: IT hünärmenleri, bugalterler, salgyt işgärleri we pensionerler synanyşýar.
Olaryň köpüsi tekstleriň jadyly we ruhy manysy baradaky nazaryýete bil baglap, tekstleriň, köplenç, söwdada ulanylan daş tablisalarynda duş gelýändigi baradaky fakta ähmiýet bermeýär.
Ýerli häkimiýetler uly pul baýragynyň dünýäniň ähli ýerinden arheologlary, lingwistleri we tehniki hünärmenleri höweslendirjekdigine umyt bildirýär.

“Indanyň ýazuw ýadygärlikleri, ähtimal, häzire çenli okalmadyk möhüm ýazuw ulgamy bolsa gerek” – diýip, indolog Asko Parpola belledi.

Inda jülgesiniň ýazuw ýadygärlikleri, takmynan, b.e.öň 2700-2500-nji ýyllarda peýda boldy. Bu tekstleri okamak gadymy siwilizasiýanyň taryhyna, jemgyýetçilik gurluşyna we ykdysadyýetine düşünmegiň açary bolup biler. Şeýle-de, bu Inda jülgesiniň ilatynyň, hakykatdanam, günorta göçendigini, eger şeýle bolsa, munuň nähili bolandygyny anyklamaga mümkinçilik berer.


27.02.2026 11:23
1.8k+

Arheologlar Eýranyň Kuzaran jülgesinde 5000 ýyllyk «býurokratiýa» arhiwini tapdylar

Eýranyň günbatarynda ýaşy takmynan 5000 ýyla deň bolan, 7000-den gowrak möhür yzyndan, žetonlardan we toýun heýkeljiklerden ybarat bolan täsin toplum tapyldy. Phys.org neşiriniň habar bermegine görä, bu gymmatlyklar Kuzaran jülgesindäki Tape-Týaline ýadygärliginde geçirilen barlaglar wagtynda ýüze çykaryldy...

27.02.2026 00:08
9.3k+

Premýer-ministr Modi Instagram-da 100 milliondan gowrak agzasy bolan ilkinji syýasatçy boldy

Hindistanyň Premýer-ministri Narendra Modi dünýäde Instagram-da 100 million agza görkezijisinden geçen ilkinji syýasatçy boldy. «The Times of India» neşiriniň ýazmagyna görä, dünýä liderleriniň arasynda agzalarynyň sany boýunça ikinji orunda ABŞ-nyň Prezidenti Donald Tramp durýar...

25.02.2026 06:08
8.2k+

Panamada müň ýyldan gowrak taryhy bolan altyn şaý-sepli gadymy mazar tapyldy

Panamada arheologlar adam süňkleri, altyn şaý-sepler we toýun gap-gaçlar saklanyp galan, müň ýyldan gowrak ýaşy bolan gadymy mazary ýüze çykardylar. Bu täsin açyş Panama-Siti şäherinden takmynan 200 kilometr günorta-günbatarda ýerleşýän Nata sebitindäki El-Kano arheologik ýadygärliginde hasaba alyndy...

21.02.2026 17:18
8.9k+

Müsürde üsti altyn bilen örtülen 4300 ýyllyk abat mumiýa tapyldy

Arheologlar Müsüriň Sakkara nekropolyndan 4300 ýyl ozal möhürlenen hek daşyndan ýasalan sarkofagy açdylar. Onuň içinden altyn çaýylan, heniz ellenmedik görnüşde mumiýa tapyldy. Earth neşiriniň habar bermegine görä, 15 metrlik şahtanyň düýbünden tapylan bu gubur Gadymy patyşalygyň Bäşinji we Altynjy nesilleriniň döwrüne degişlidir...