Hindistanda Inda jülgesiniň gadymy ýazgylaryny okap bilen adama $1 mln tölener

  • 31.01.2025 20:25
  • 11k+

Hindistanyň Tamilnad ştaty Inda jülgesiniň gadymy siwilizasiýasynyň ýazgylaryny okan ilkinji adam üçin 1 mln dollar möçberde baýrak yglan etdi. 100 ýyl mundan ozal britaniýaly arheolog Jon Marşall tarapyndan açylan gadymy ýazgylaryň mazmuny häzire çenli bilinmän galdy diýip, Bi-bi-si habar berýär.

Baýrak barada ştatyň esasy ministri Muthuwel Karunanidhi Stalin yglan etdi.
Indanyň ýazgylary boýunça bilermen žurnalistlere “meseläni çözüp bildim” diýýän adamlardan yzygiderli elektron poçta arkaly hat alýandygyny gürrüň berdi. Ýazgylaryň syryny açmak üçin dürli ugurdaky hünärmenler: IT hünärmenleri, bugalterler, salgyt işgärleri we pensionerler synanyşýar.
Olaryň köpüsi tekstleriň jadyly we ruhy manysy baradaky nazaryýete bil baglap, tekstleriň, köplenç, söwdada ulanylan daş tablisalarynda duş gelýändigi baradaky fakta ähmiýet bermeýär.
Ýerli häkimiýetler uly pul baýragynyň dünýäniň ähli ýerinden arheologlary, lingwistleri we tehniki hünärmenleri höweslendirjekdigine umyt bildirýär.

“Indanyň ýazuw ýadygärlikleri, ähtimal, häzire çenli okalmadyk möhüm ýazuw ulgamy bolsa gerek” – diýip, indolog Asko Parpola belledi.

Inda jülgesiniň ýazuw ýadygärlikleri, takmynan, b.e.öň 2700-2500-nji ýyllarda peýda boldy. Bu tekstleri okamak gadymy siwilizasiýanyň taryhyna, jemgyýetçilik gurluşyna we ykdysadyýetine düşünmegiň açary bolup biler. Şeýle-de, bu Inda jülgesiniň ilatynyň, hakykatdanam, günorta göçendigini, eger şeýle bolsa, munuň nähili bolandygyny anyklamaga mümkinçilik berer.


06.01.2026 23:52
13k+

Fransiýada myhmanhananyň aşagyndan XIV asyra degişli gala tapyldy

Fransiýanyň Wann şäherindäki “Lagors” (Lagorce) myhmanhanasynyň aşagyndan arheologlar 1380-nji ýyllarda Breton gersogy Žan IV tarapyndan gurlan Şato-de-l'Ermin (Château de l'Hermine) köşgüniň galyndylaryny ýüze çykardylar...

02.01.2026 15:58
6.5k+

Arheologlar Wezuwiniň külüniň aşagynda gömlüp galan willada täze kaşaň freskalary tapdylar

Arheologlar meşhur Pompeý şäheriniň golaýyndaky gadymy Oplontisde ýerleşýän Poppeýa willasyndan tapylan täze tapyndylar barada habar berdiler. Tapylan freskalar we binagärlik detallary biziň eýýamymyzdan öňki I asyryň Rim elitasynyň öz derejesini we inçe tagamyny görkezmek üçin sungatdan nähili peýdalanandygyna has gowy düşünmäge kömek edýär...

02.01.2026 10:57
6.8k+

Alymlar ilkinji adamlaryň Awstraliýa haçan we nähili göçüp barandyklaryny anykladylar

Halkara alymlar topary Awstraliýa häzirki zaman aborigenleriniň we papuaslaryň ata-babalarynyň takmynan 60 000 ýyl mundan ozal Günorta-Gündogar Aziýadan iki dürli göçüş ýoly arkaly gadymy Sahul yklymyna gelendigini anykladylar...

02.01.2026 10:47
5.6k+

22 müň ýyl ozal Ýaponiýada piller ýaşapdyr: Olar ol ýere nähili düşüpdir we soň nirä ýitirim bolupdyr?

Alymlar ilkinji gezek Nauman piliniň gadymy DNK-syny seljerdiler. Bu pil Ýapon adalarynda ýaşan we takmynan 22 000 ýyl mundan ozal ýitip giden, göni gyýakly pilleriň bir görnüşidir. Iki jandaryň süňkleriniň genetiki seljermesine esaslanýan bu barlag Cell žurnalynda çap edildi...