Italiýanyň kenaryndan gadymyýetiň syrly halky bolan nabateýlileriň gark bolan ybadathanasy tapyldy 

  • 28.10.2024 11:38
  • 8.9k+

Arheologlar Neapolitan aýlagynda Iordaniýanyň syrly çarwa siwilizasiýasy bolan nabateýlere degişli gadymy ybadathanany tapdylar.  "Antiquity" žurnalynda gözlegiň netijeleri çap edilip, onuň maglumatlaryna görä, siwilizasiýa Indiana Jonsuň filmleri arkaly kino muşdaklaryna mälimdir. Bu barada vokrugsveta.ru habar berýär.

Gark bolan ybadathana gadymy Rimiň möhüm porty bolup hyzmat eden Possuoli (öňki Puteoli) şäheriniň golaýynda bolup, ondan, takmynan kenardan 450 m uzaklykda ýerleşýär. Tapylan binanyň ýaşy 2000 ýyla deňdir.
Alymlar ybadathananyň gönüburçly görnüşde bolandygyny we daşary ýurtly söwdagärler tarapyndan ulanylan Wikus Lartidianus ýollarynyň oňa eltendigini aýdýarlar. Bu açyş nabateýlileriň halkara söwdasyna gatnaşandygyny we garaşsyzlyk döwründe Rim bilen arabaglanyşygynyň bolandygyny tassyklaýar.
Alymlar: “Port sebitinde nabateý  mukaddes ybadathanasynyň bolmagy, bu ýerleriň  jemgyýetiniň söwda bilen meşgullanandygyny tassyklaýar.  Onuň gurluşygy nabateý raýatlarynyň Rim bilen dostlugy, döwletiniň garaşsyzlygy we erkinligi üpjün edilen döwründe mümkin boldy" diýip belleýärler.
Gözlegçileriň sözlerine görä, ybadathananyň diwarlary rim stilinde gurlupdyr. Onuň ýüzündäki mermerde nabateýlileriň hudaýy Duşareniň keşbi oýulyp şekillendirilipdir. Şeýle-de ybadathananyň içinde gurbanlyk we mukaddes daşlary ýerleşdirmek üçin ýörite ýerler bar.


03.02.2026 06:29
2.7k+

Paleontologlar Portugaliýada dili uzyn gadymy amfibiýany tapdylar

Portugaliýanyň Lorinýan formasiýasynda mundan takmynan 150 million ýyl ozal ýaşan we ozal nämälim bolan Nabia civiscientrix atly örän gadymy amfibiýanyň galyndylary tapyldy. Bu tapyndy dinozawrlaryň döwründen tä iň soňky buzluk eýýamyna çenli ýaşan, az öwrenilen we nesli kesilen Albanerpetontidae toparyna degişlidir...

02.02.2026 22:13
2.7k+

Wenesiýada karnawal geçirilýär

Wenesiýada däp bolan karnawal dowam edýär. Bu ýylky dabara üçin, açylyşy 6-njy fewrala meýilleşdirilýän Milandaky gyşky Olimpiýa oýunlary bilen utgaşykly «Olimp — oýunlaryň gözbaşy» diýen şygar saýlanyp alyndy...

02.02.2026 14:55
1.5k+

Gresiýada iň gadymy agaç gurallar tapyldy: olaryň 430 müň ýyllyk taryhy bar

Gresiýadaky kölleriň biriniň kenarynda dünýäde iň gadymy agaç zähmet gurallary diýlip ykrar edilen iki sany artefakt tapyldy. Tapyndylaryň ýaşy, takmynan, 430 müň ýyla deň diýlip çak edilýär diýip, Associated Press habar berýär...

29.01.2026 10:31
5.9k+

Ýewropada ýaşan adamlar 25 müň ýyl ozal hem ýüzlerçe km aralykda gatnaşyk saklapdyrlar

Arheologlar Merkezi Ispaniýada, gelip çykyşy häzirki Fransiýanyň çäklerine degişli bolan we tapylan ýerinden 700 kilometrden gowrak uzaklykdan getirilen daş gurallaryny tapdylar. Science Advances žurnalynda çap edilen ylmy işde bellenilişi ýaly, bu aralyk Ýewropanyň paleolit döwri üçin daş gurallarynyň daşalan iň uzak aralygy hökmünde tassyklanylýar...