Alymlar gadymy Müsüriň söweşjeň şasy Sekenenra Taa II-niň ýüz keşbini dikeltdiler

  • 11.06.2024 06:54
  • 9.4k+

Alymlara gadymy Müsüriň “azatlyk ugrunda göreşiji” diýen at alan söweşjeň şasy Sekenenra Taa II-niň ýüz keşbini täzeden dikeltmek başartdy. The Sun gazetiniň berýän habaryna görä, ol giksoslar bilen bolan söweşde, Müsüri azat etmek ugrundaky göreşde wepat bolupdyr.

Sekenenra Tao II, takmynan, b.e. öňki 1569-1554-nji ýyllarda höküm sürüpdir.
Barlagçylar patyşanyň mumiýasyny öwrendiler we söweşde kellesinden ýaraly bolup ölendigini anykladylar.
Flinders uniwersitetiniň arheology Maýkl Habiht: "Balzamlaýjylar ellerinden gelenini edipdirler, ýöne Sekenenranyň ýüz keşbi beýleki şalaryň mumiýalaryndan düýpgöter tapawutlanýar, ol ellerini gursagynda gowşuryp rahat ýagdaýda ýatyr" –diýip gürrüň berýär.
Faraonyň daş keşbini täzeden dikeltmek işi 130 ýyldan gowrak wagtap  geçirilen gözlegleriň dowamynda toplanan maglumatlary ulanan braziliýaly 3D dizaýneri Sisero Morais tarapyndan amala aşyryldy. Netije gaty takyk boldy, ýöne patyşanyň derisiniň reňki ýaly, käbir jikme-jiklikler jedelli bolmagynda galýar.
Gözlegleriň netijesinde Sekenenranyň uzyn boýly, syratly adam bolandygy belli boldy. Egnindäki we döşündäki myşsalaryň galyndylary onuň diýseň gujurly bolandygyna şaýatlyk edýär. Faraon, megerem, 40 ýaşynda wepat bolan bolsa gerek.
Mundan ozal alymlar Müsüriň iň baý faraony Amenhotep III-iň daş keşbini täzeden dikeldipdiler. Ol Tutanhamonyň atasy bolupdyr.


düýn 08:37
2k+

Uky beýniden öň döräpdir. Muny meduzalar subut etdi

Meduzalar hem gije-gündiziň dowamynda adamlar ýaly takmynan sekiz sagat ýatýan ekenler. Bu barada Nature Communications žurnaly Bar-Ilan uniwersitetiniň alymlaryna salgylanyp habar berýär. Lior Appelbaumyň ýolbaşçylygynda işleýän neýrobiologlar boşiçegeliler toparyna degişli jandarlary öwrenip, şeýle netijä geldiler...

29.01.2026 20:16
2k+

Çagalar bakja baglary peýdaly bakteriýalaryň esasy çeşmesi bolup çykdy

Halkara alymlar topary çagalaryň bakja-baglara gitmeginiň olaryň içege mikrobiomasynyň kemala gelmegine öý şertlerinden has güýçli täsir edýändigini anykladylar. Bary-ýogy birnäçe aýdan soň, çagalar peýdaly bakteriýalary ene-atalaryna garanyňda, öz deň-duşlary bilen has işjeň alyş-çalyş edip başlaýarlar...

29.01.2026 18:18
7.5k+

Matematik alym tas iki asyrdan bäri çözülmeze dönen deňlemäni çözdi

Russiýaly matematik Iwan Remizow differensial deňlemeler nazaryýetine degişli bolan we 190 ýyldan gowrak wagt bäri analitiki usul bilen çözüp bolmaýar diýlip hasaplanan meseläniň çözgüdini tapdy. Habarda häzirki zaman ylmynyň esasy gurallarynyň biri bolan üýtgeýän koeffisiýentli ikinji tertipli differensial deňlemeler barada gürrüň gidýär...

28.01.2026 18:38
6.4k+

Gýoteniň kolleksiýasyndaky ýantar daşynyň içinde 40 mln ýyl ozal gatap galan garynja tapyldy

Fridrih Şiller adyndaky Ýena uniwersitetiniň alymlary ýantar daşynyň içinde 40 million ýyl ozal gatap galan garynjany tapdy. Bu tapyndy meşhur nemes şahyry Iogann Wolfgang fon Gýoteniň kolleksiýasyndaky ýantar daşy öwrenilen wagty ýüze çykaryldy...