Aýdaky Momo bazasy: MIT-iň alymlary Aýdaky ilkinji jaýyň nähili boljakdygyny görkezdiler

  • 30.05.2024 22:15
  • 8.7k+

Massaçusets tehnologiýalar institutynyň (MIT) hünärmenleri NASA-nyň ýa-da SpaceX-iň kosmos missiýalarynyň bir bölegi bolup biljek Aý bazasynyň prototipi bolan Momo taslamasyny hödürlediler.

Momo bazasy, ary öýjügi ýaly, aýratyn “öýjüklerden” ybarat modully gurluş. Her “öýjük” germetiki polietilen membranadan ýasalan we alýumin çarçuwa bilen goralan. Çarçuwalarda magnit bar, bu bolsa birnäçe bölekden dessine bitewi jaý gurmaga mümkinçilik berýär.
Her “öýjüge” ýatalga, iş stoly ýa-da trenažor ýaly  kosmos mebellerini berkidip bolýar. Bir Momo bazasynda köpünden iki kosmonawt ýerleşip biler.
Gerek bolsa binany täzeden gurup bolar ýa-da döwülse bölekleriniň birini çalt çalşyp bolar. Baza sfera ýa-da ellipsoid görnüşinde bolup biler. Şeýle gurluşyk toplumy kosmos gämilerinde daşamaga amatly, sebäbi kän ýer tutmaýar.
NASA 2026-njy ýyldan 2030-njy ýyla çenli aralykda “Artemida-3” Aý missiýasyny goýbermegi meýilleşdirýär. Bu missiýada kosmos gullugy adamlary Aýa ibermek we emeli hemranyň mundan beýläk kolonizasiýa edilmegine esas döretmek isleýär. Alymlar tarapyndan döredilen Momo bazasynyň kosmonawtlaryň ýany bilen äkidilip, olaryň Aýdaky esasy mesgenine öwrülmegi ähtimal.

 


düýn 09:05
1.4k+

Perseverance barlaglary Marsyň öň çygly we maýyl bolandygyny tassyklady

Marsyň ýüzünde geçirilen barlaglar milliardlarça ýyl ozal bu planetanyň öň çaklanylyşy ýaly buz bilen örtülmän, gaýta maýyl we çygly bolandygyny görkezdi. Munuň özi «Nuh eýýamy» diýlip atlandyrylýan döwürde (takmynan 4,1–3,7 mlrd ýyl ozal) Marsda äpet suw howdanlarynyň we derýalaryň bolandygyny çaklamaga doly mümkinçilik berýär...

18.02.2026 12:14
4.1k+

12 000 ýyl ozal ekerançylygyň dörän ýerini anyklamak başartdy

Häzirki zaman oba hojalyk ekinleriniň ýabany ata-babalarynyň 10–12 müň ýyl ozal ýaýraýşynyň ilkinji jikme-jik kartasy döredildi. Kopengagen uniwersitetiniň (Daniýa) we Basklar ýurdunynyň uniwersitetiniň (Ispaniýa) halkara alymlar toparynyň ylmy işi «Open Quaternary» žurnalynda çap edildi...

18.02.2026 12:01
7.6k+

Alymlar Antarktidanyň buzuny ilkinji gezek Ýeriň gabygyna çenli burawlap, superkontinentiň yzyny tapdylar

Halkara alymlar topary Gündogar Antarktidadaky güýçli magnit anomaliýasynyň gelip çykyşyny ilkinji gezek anykladylar. Barlaglar bu hadysanyň takmynan bir milliard ýyl ozal gadymy kontinentleriň çakyşmagy we Rodiniýa superkontinentiniň emele gelmegi bilen baglanyşyklydygyny görkezdi...

18.02.2026 09:57
5.4k+

Wýetnamda 2000 ýyl ozal dişleri garaltmak däbi bolupdyr: bu geň däbiň syry açyklandy

Dişleri garaltmaklyk — Gündogar we Günorta-Gündogar Aziýa halklarynyň arasynda gadymy döwürlerden bäri dowam edip gelýän özboluşly däpdir. Bu däp adamlar üçin "özüňkini" "ýatdan" tapawutlandyrmak, adamlary jyn-şeýtanlardan, medeniýetli halky bolsa "wagşylardan" saýhallamak ýaly birnäçe möhüm wezipäni ýerine ýetiripdir...