Alymlar tötänden eşegarylaryň bir hepde suwuň aşagynda ýaşap biljekdigini anykladylar

  • 22.04.2024 12:46
  • 7343
Alymlar tötänden eşegarylaryň bir hepde suwuň aşagynda ýaşap biljekdigini anykladylar

Kanadaly biologlar eşegarylaryň diapauza (gyş ukusyna gitmek) ýagdaýynda suwa diýseň durnuklydygyny tötänden ýüze çykardylar. Bu barada Naked Science-de çap edilen makalada aýdylýar.

Guelf uniwersitetinden Sabrina Rondonyň ýolbaşçylygyndaky alymlar topary tarapyndan geçirilen synag Bombus impatiens ene eşegarynyň, ýaşaýyş ukybyna zyýan ýetirmezden, ýedi güne çenli suwuň aşagynda ýaşap biljekdigini görkezdi.
Ene eşegarylar jübütleşenden soň, ýerde kiçeňräk höwürtgeleri (15 santimetr çuňlukda) gazýarlar we “gyşlamak üçin” şol ýere girýärler. Olaryň diapauzasy käwagt alty aýdan dokuz aýa çenli dowam edýär. Ene şmeller tohumynda gyşdan aman galýan ýeke-täk görnüşdir, garry ene eşegarylar, işçi eşegarylar we erkek eşegarylar heniz güýzdekä ölýärler. Şeýdip ýer astynda “gyşlamak” mör-möjeklere sowukdan gutulmaga kömek etse-de, olar parazitler, heň-zeýler, topragyň we ýerasty suwlaryň hapalanmagy ýaly dürli ýaramaz faktorlara sezewar bolýarlar.
Synag wagtynda Rondo tötänden dört sany ene Bombus impatiens-iň gyşlap ýatan turbasyna suw gidirdi. Birnäçe günden soň, alym ýalňyşlyk goýberendigine göz ýetirip, turbanyň  suwuny dökende mör-möjekleriň diri galandygyna geň galdy.
Bütin dünýäde eşegarylaryň sanynyň azalýandygyny göz öňünde tutsaň, bu açyş wajyp tozanladyjylaryň aşa kyn şertlere ozal pikir edilişinden has çydamly bolup biljekdigine umyt döredýär.
Eşegarylar, esasanam, demirgazyk sebitlerde köp ösümlikleriň tozanlanmagynda möhüm rol oýnaýar.


düýn 13:40
2613

ABŞ-ly alymlar derman serişdelerini keseliň göni ojagyna eltmegiň täze usulyny oýlap tapdylar

Ýuta uniwersitetiniň (ABŞ) alymlary ultrases arkaly işjeňleşdirilýän nanodamjalary  ulanyp, derman serişdelerini maksatly ýerine eltmegiň täze usulyny oýlap tapdylar. Bu usul, dermanyň zyýanly täsirlerini azaldyp...

24.06.2024 13:18
3145

Älemdäki kuwwatly partlamalaryň gözlegi üçin SVOM kosmos teleskopy uçuryldy

Hytaý Fransiýa bilen bilelikde işlenip düzülen SVOM teleskop hemrasyny orbita üstünlikli uçurdy. Uçuryş Siçan kosmodromyndan CZ-2C “Çançžen-2-si” raketasynyň kömegi bilen amala aşyryldy diýip, TASS habar berýär...

24.06.2024 13:13
8059

Awstraliýada Ýer togalagynyň "dünýä inen" pursadynda emele gelen ýer gabygynyň galyndylary tapyldy

Ýeriň, takmynan, 4,5 milliard ýyl mundan ozal emele gelip başlandygy çak edilýär. Planetanyň ösüşiniň ilkinji döwürlerinde munuň nähili bolup geçendigi barada has giňişleýin maglumat almak üçin gadymy dag jynslarynyň...

24.06.2024 13:06
7591

Ilkinji gezek bökýän sülük surata düşürildi. Olarda bu ukybyň barlygy köp ýyllardan bäri jedellidi

Amerikaly alymlar sülügiň azyndan bir görnüşiniň, ýagny Chtonobdella fallax-yň böküp bilýändiginiň subutnamasyny ýazgy etdiler. Bu, öň bar bolan, ýöne tassyklanmadyk gözegçilikleri subut edýär we ýüz ýyldan gowrak...