Ukrainanyň günbataryndan ýaşy 1 million ýyldanam gowrak bolan iň gadymy daş gurallary tapyldy

  • 08.03.2024 18:09
  • 20k+

Ukrainanyň günbatarynda, Zakarpatiýa oblastynda Ýewropanyň iň gadymy daş gurallary tapyldy. Daniýaly, çehiýaly we beýleki ýurtlardan bolan halkara arheologlar topary Nature ylmy žurnalynda bu barada habar berdiler.

Wulkan jynsyndan ýasalan gurallaryň ýaşy 1,4 - 1 million ýyl aralygyndadyr.

Daniýanyň Orhus uniwersitetiniň geofizik alymy, gözlegiň şärikdeş awtory Mads Faurşu Knudsen: "Bu Ýewropada adamyň islendik görnüşiniň iň irki döwürlerde-de bar bolandygynyň subutnamasydyr" – diýip belledi.

Bu ýaraglaryň kim tarapyndan ýasalandygy entek belli däl. Belki, olary döredenler Homo erectus-dyr ýa-da häzirki zaman adamlarynyň has irräk döwürlerdäki ata-babalarydyr. Gurallaryň et pudarlamak we haýwanlary deriden çykarmak üçin ulanylandygy çak edilýär.
Şu wagta çenli bu görnüşdäki iň irki daş gurallary Gündogar Afrikada tapyldy we olaryň ýaşy 2,8 million ýyl töweregi diýip kesgitlendi. Alymlaryň bellemegine görä, Afrikaly adamlar demirgazykdan uzaklara göçmek bilen, şeýle gurallary ulanmak arkaly dürli şertlere öwrenişip, mesgen tutupdyrlar.


15.03.2026 19:36
3.7k+

ILMI merkezi: Er-Riýadda geljekki zehinler üçin täze merkeziň gurluşygy güýçli depginde dowam edýär

Saud Arabystany Er-Riýadda alnyp barylýan giň möçberli gurluşyk taslamasynyň täze suratlaryny çap etdi. Mohammed bin Salmanyň (Misk City) adyny göterýän dünýäde ilkinji girdejisiz şäheriň merkezinde ýerleşýän ILMI ylmy-barlag toplumy kem-kemden kemala gelýär...

15.03.2026 14:07
2.1k+

Alymlar Aýda nohut ösdürip ýetişdirmegi teklip etdiler

Ostindäki Tehas uniwersitetiniň we Tehas A&M uniwersitetiniň hünärmenleri Aýda guruljak geljekki bazalarda nohut ösdürip ýetişdirmegi teklip etdiler. Geçirilen tejribeleriň dowamynda olara Aýyň topragynyň nusgasynda — regolitde bu ösümligi ösdürip ýetişdirmek we hasyl almak başartdy...

14.03.2026 16:16
2.1k+

Astronomlar ilkinji gezek magnetaryň döreýşini surata düşürdiler

Astronomlar ilkinji gezek magnetaryň — örän güýçli magnit meýdany bolan neýtron ýyldyzynyň döreýşine tomaşa etdiler. Bu açyş magnetarlaryň aşa ýagty täze ýyldyzlary energiýa bilen üpjün edýändigi baradaky 16 ýyllyk teoriýany tassyklady...

11.03.2026 15:23
8.4k+

Ýaponiýadaky täze açyş saçyň düşmegine garşy netijeli bejerginiň salgysyny berdi

Ýaponiýanyň RIKEN instituty we OrganTech biotehnologiýa kompaniýasynyň alymlary saçyň üznüksiz ösmegini üpjün edýän öýjükleriň ozal näbelli bolan görnüşini tapdylar. Barlagyň netijeleri Biochemical and Biophysical Research Communications atly ylmy žurnalda çap edildi...