Inženerler wiruslary ýok edýän «akylly» mata döretdiler

  • 17.09.2023 12:18
  • 9.9k+

Raýs uniwersitetiniň alymlary wiruslary ýok etmäge ukyply täze mata döretdiler. Onuň daşky tarapy güýçli derejede gyzmaga ukyplydyr, içi bolsa salkynlygyna galýar.

Dokma esasly kompozit material Joul ýyladylyşy esasynda işleýär. Geçirilen synaglar onuň üstündäki koronawiruslary 99,9%-ini bäş sekuntda ýok edýändigini görkezdi.
Matany döredijiler şeýle matanyň ellik ýaly şahsy gorag enjamlaryny öndürmek üçin ulanylyp bilinjekdigini bellediler. Bu ýygy-ýygydan çalşylmaly bolan bir gezek ulanylýan önümleriň ornuny tutmaga mümkinçilik berer.
Material elektrik togy arkaly daşky gatlagyny 100 gradusdan ýokary temperaturada gyzdyrýar. Ulanyjynyň derisi bilen galtaşykdaky içki gatlak bolsa iň ýokary 36 gradusa çenli gyzýar, bu bolsa bedeniň tebigy temperaturasyna ýakyndyr. «Akylly» materiallaryň ulanylmagy matany diňe wirusa garşy däl, eýsem, ýeňil we maýyşgak etmäge hem mümkinçilik berdi.

«Enjam wiruslary netijeli ýok etmek üçin ýeterlik derejede gyzmalydyr, ýöne ulanyjynyň ýanmagyna ýa-da özüni oňaýsyz duýmagyna sebäp bolar derejede däl» diýip, alymlar bellediler.

Matany döredijiler onuň kosmos pudagynda-da ulanylyp bilinjekdigini, mysal üçin, ýeňil skafandrlary döretmek üçin ulanyp boljakdygyny bellediler.


düýn 21:38
2.1k+

Hytaýly alymlar simsiz aragatnaşygy rekord 400 Gbit/s çenli tizlige çykaryp bildiler

Pekin uniwersitetiniň alymlary Pençen barlaghanasy, Şanhaý tehnologiýa uniwersiteti we maglumat optoelektronika pudagynda Milli innowasiýalar merkezi bilen hyzmatdaşlykda optiki süýümli we simsiz maglumat geçirijiligi birleşdirýän dünýäde ilkinji gibrid ulgamy işläp düzdi...

düýn 18:09
2k+

Baktériýadan hem kiçi QR-kod döredildi: göze görünmeýän rekord

Alymlar dünýäde iň kiçi QR-koduny döretdiler. Ol eýýäm Ginnesiň rekordlar kitabyna girizildi.  Koduň ölçegi öňki hasaba alnan rekordyň üçden bir bölegi ýaly, şonuň üçin ony adaty göz bilen görjek gümanyň ýok. «Biziň döreden gurluşymyz şeýle bir inçe welin, ony optiki mikroskoplaryň kömegi bilenem görüp bolmaýar» diýip, professor Pol Maýrhofer düşündirdi...

18.02.2026 23:19
2.5k+

Hytaýyň 3D-printeri çylşyrymly jisimleri bir sekunda ýetirmän çap edýär

Hytaýyň Sinhua uniwersitetiniň alymlary bary-ýogy 0,6 sekundyň içinde ýokary takyklyk bilen çylşyrymly jisimleri döretmäge mümkinçilik berýän 3D-çap tehnologiýasyny işläp düzdüler. Onuň iň kiçi bölekleri 12 mikrometre ýetýär...

17.02.2026 09:29
4.1k+

Beýik Britaniýada elektrik toguny simsiz geçirmek synag edilýär

Beýik Britaniýada elektriki energiýasyny hiç hili simsiz geçirmek boýunça täze taslama badalga berildi. Wireless Power Transmission diýlip atlandyrylýan bu taslama, adaty elektrik ulgamlaryny we kabelleri simsiz ulgamlar bilen çalşyp boljakdygyny ýa-da olary bar bolan infrastruktura bilen bilelikde ulanyp boljakdygyny öwrenýär...