Şweýsariýada 91 ýylda buzluklaryň ýarysyndan gowragy eredi

  • 24.08.2022 19:26
  • 18587
Şweýsariýada 91 ýylda buzluklaryň ýarysyndan gowragy eredi

Şweýsariýada 1931-nji ýyldan bäri 1,4 müň buzlugyň ýarysyndan gowragy eredi we olaryň ereme tizligi barha ýokarlanýar. Bu barada Şweýsariýadaky institutlaryň bilelikdäki gözlegine salgylanyp, Associated Press hahar berýär. Muny interfax.ru ýetirýär.

Şweýsariýadaky Sýurihiň ýokary tehniki mekdebi Şweýsariýanyň tokaý, gar we landşaft boýunça federal ylmy-barlag instituty bilen bilelikde 20-nji asyrda ýurtda buzuň ýitmegi bilen bagly gözlegiň netijelerini neşir etdi, bu gözleg az-kem 1931-nji ýyldan bäri buzluklaryň topografiýasyndaky üýtgeşmeleriň seljermesine esaslanýar.
Alymlar 1931-nji ýyldan 2016-njy ýyl aralygynda buzluklardaky buzuň göwrüminiň ýarysyndan, ondan soňky alty ýylda bolsa ýene 12% azalandygyny habar berýärler. Gözleg wagtynda topar meýdan ölçeglerini, aerofotosuratlary we dag depeleriniň suratlaryny, şol sanda iki jahan urşunyň arasyndaky piklerden alnan 22 müň töweregi suraty ulandy. Alymlar suratdaky ýerleriň görnüşini we ýagdaýyny deňeşdirdiler.
Şeýle-de, alymlar 1920-nji we 1980-nji ýyllarda buzluk massasynyň artandygyny, ýöne oňa ereme tendensiýasynyň täsir edendigini anykladylar.
Ýatlap geçsek, Şweýsariýanyň çäginde Ýewropanyň Alp daglaryndaky ähli buzluklaryň tas ýarysy ýerleşýär. Buzluklaryň ählisi deň derejede eremeýär: muňa deňiz derejesinden beýiklik we buzluklardaky zyňyndylar ýaly birnäçe faktorlar täsir edýär.


13.01.2023 07:56
18149

Dünýä ummany 2022-nji ýylda özüne siňdiren ýylylygynyň mukdary boýunça täze rekord goýdy

Klimatologlaryň halkara topary 2022-nji ýylda ummanlaryň ýokarky gatlaklarynda saklanýan ýylylygyň mukdary 255 zettajoul derejesine ýetip, 2020-nji ýyldakydan 10,9 zettajoul köpdür diýen netijä geldiler. Bu iş...

07.11.2022 12:39
9459

ÝUNESKO-nyň sanawyndaky buzluklaryň üçden bir bölegi 2050-nji ýyla çenli eräp gider

ÝUNESKO-nyň Bütindünýä mirasynyň sanawyndaky buzluklaryň üçden bir bölegi 2050-nji ýyla çenli eräp gider diýip, guramanyň hasabatynda aýdylýar. Howanyň üýtgemegine garşy  hernäçe çäreleriň görülýändigine garamazdan...

25.08.2022 15:45
16177

Dunaýyň suwy 80 ýyl ozalky derejesine çenli peseldi

Dunaý derýasynyň suwy soňky gezek 80 ýyl mundan ozal hasaba alnan derejä çenli azaldy diýip, Bolgariýanyň milli radiosy habar berýär. Muny belta.by ýetirýär. Ölçeýiş 23-nji awgustda Bolgariýanyň Ruse şäheriniň...

12.08.2022 12:12
19110

Ýewropada gurakçylyk rekord derejä ýetýär

Synçylar Ýewropa üçin awgustdaky gurakçylygyň täsiriniň, iýuldaka garanyňda, has agyr boljakdygyny çaklaýarlar. Bu barada alymlaryň Ýewropa Komissiýasynyň sargydy bilen taýýarlan hasabatynda aýdylýar. Ony euronews...