Amerikaly alymlar ýagşyň sesiniň şaly tohumlarynyň gögerişini çaltlaşdyryp biljekdigine göz ýetirdiler. Barlagyň netijesine görä, düşýän damjalardan çykýan akustiki tolkunlar ösümligiň öýjüklerinde titremäni döredýär, bu bolsa suwuň bardygyna yşarat edýär we ösmegine itergi berýär.
Tohumlar grawitropizmiň kömegi bilen, topragyň astynda ugrugyp başlaýar. Köküň öýjüklerinde dartyş güýjüniň täsiri astynda aşak süýşýän we ösüş ugruny kesgitleýän statolitler - agyr krahmal däneleri bar. Oba hojalyk tehnikasy ýaly güýçli yrgyldylaryň bu prosesi çaltlaşdyryp biljekdigi öňden mälim bolsa-da, tebigy sesleriň täsiri öwrenilmändi.
Alymlar şaly tohumlary (Oryza sativa) bilen synag geçirdiler. Tebigy şertleri simulasiýa etmek bilen olar suwa ýerleşdirildi, soňra bolsa ýagyş damjalarynyň sesi eşitdirildi. Netijeler ümsümlikde saklanýan gözegçilikdäki topar bilen deňeşdirildi.
Ýagyş sesiniň gögerijiligi 24–37% çaltlaşdyrandygy anyklandy. Damjanyň düşýän sesi statolitleriň mikroskopiki hereketlerine sebäp bolýan suwasty akustiki impulsy döredýär. Bu ösüşiň gormonal proseslerine itergi berýär.
Model täsiriň diňe bäş santimetr çuňluga çenli işleýändigini görkezdi. Ondan aşakda ses tolkuny gowşaýar.
Barlag tohumlaryň daşky gurşawyň seslerine jogap berip biljekdigini we olary gögeriş pursadyny kesgitlemek üçin ulanyp biljekdigini tassyklaýar.
