Antibiotikleriň ýerine wiruslar: mergen bakteriýalar howply infeksiýalara garşy göreşde has netijelidigini subut etdi

  • 21.04.2026 10:16
  • 2.6k+

Bakteriýalaryň antibiotiklere garşy durnuklylygy artýan mahalynda, alymlar mikroorganizmleri öldürýän tebigy wiruslar bolan bakteriofaglary däp bolan bejerginiň iň geljegi uly alternatiwasy hökmünde göz öňünde tutýarlar.

Barlagçylaryň maglumatlaryna görä, fag terapiýasy adaty dermanlaryň netijesiz bolan ýagdaýlarynyň takmynan 70% -inde üstünlikli bolýar. Ol adamyň peýdaly mikroflorasyna zyýan ýetirmezden, kesel dörediji bakteriýalaryň maksatly ýok edilmegini üpjün edýär.

Faglaryň antibiotiklerden esasy tapawudy olaryň saýlap bilijiligidir. Antibiotik "bomba" ýaly hereket edip, öňünden çykan ähli zady ýok edýän bolsa, fag bakteriýanyň diňe belli bir görnüşine hüjüm edip, "mergen" kimin hereket edýär.

Adam bedeninde takmynan 40 trillion bakteriýa ýaşaýar, olaryň köpüsi örän gereklidir.

Fag terapiýasy infeksiýanyň sebäbini nyşana alyp, aradan aýyrmak arkaly, bu deňagramlylygy saklamaga kömek edýär. Häzirki wagtda lukmanlar ýöriteleşdirilen biobanklary ulanýarlar we müňlerçe dürli wirus görnüşleriniň arasyndan hassadaky belli bir görnüşiň goragyny döwüp bilýän wirusy saýlaýarlar.

Emeli aňyň we sanly tehnologiýalaryň güýji bilen goldanylýan häzirki zaman biologiýasy bu prosesi ep-esli çaltlaşdyrdy. Öň belogyň gurluşlaryny öwrenmek üçin ýyllar gerek bolan bolsa, indi neýron torlary bu işi birnäçe minutda ýerine ýetirýär. Bu bolsa özboluşly Arktika ştammlary ýaly, mikroorganizmleriň giň kolleksiýalaryndaky degişli genleri we fermentleri has çalt kesgitlemäge mümkinçilik berýär.

Fag biobanklarynyň işlenip düzülmegi adamzadyň islendik ýönekeý infeksiýanyň ölüme sebäp bolup bilen antibiotiklerden öňki döwre gaýdyp gelmeginiň öňüni almak üçin, global lukmançylygyň strategik ugry bolup durýar.


düýn 23:19
2.2k+

Alymlar 13-nji maýda Günüň ýüzünde täze güýçli partlamanyň boljakdygyny duýdurýarlar

Russiýanyň Ylymlar akademiýasynyň Kosmos gözlegleri institutynyň Gün astronomiýasy barlaghanasynyň hünärmenleriniň habar bermegine görä, Günüň ýüzündäki indiki güýçli partlama 13-nji maýda bolup geçer....

10.05.2026 14:09
1.3k+

Alymlar dinozawrlaryň peýda bolan wagtyny 10 mln ýyl öňe süýşürdi

ABŞ-dan paleontologlar dinozawrlaryň Ýer ýüzünde öňki çaklanylandan 10 million ýyl ir peýda bolan bolmagynyň mümkindigi baradaky netijä geldi. Geçirilen barlaglara görä, olaryň gelip çykyşy 250–240 million ýyl......

07.05.2026 14:36
3.3k+

Alymlar Hytaýda dinozawryň täze görnüşini ýüze çykardy

Paleontologlar dinozawryň täze görnüşini anyklady. Xiangyunloong fengming diýlip atlandyrylan bu dinozawr, takmynan, 190 million ýyl ozal häzirki Hytaýyň çäklerinde ýaşapdyr. Tapylan galyndy uzyn boýunly......

07.05.2026 11:10
4.4k+

«Terminator-2» filmindäki ýaly: böleklenip, ýene-de täzeden ýygnalýan materiallar döredildi

Boulderdäki Kolorado uniwersitetiniň hünärmenleri ýelim ýa-da himiki serişdeleri ulanmazdan, böleklenip we täzeden ýygnalyp bilýän robotlar we konstruksiýalar üçin täze tehnologiýany oýlap tapdylar....