Tebigatda geçirilen birnäçe minut hem beýniniň ýagdaýyny üýtgedýär

  • şu gün 14:39
  • 1.6k+

Tebigatda gysga wagtlyk gezelenç etmek hem beýniniň işini düýpli üýtgedip bilýär. Halkara alymlar topary ýüzden gowrak ylmy barlagy seljerip, şeýle netijä geldiler. Barlagyň netijeleri Neuroscience & Biobehavioral Reviews žurnalynda çap edildi.

Alymlar dürli ylmy ugurlardan alnan maglumatlary öwrenip, tebigat bilen galtaşykda bolan pursady beýnide döreýän üýtgeşmeleriň yzygiderliligini anykladylar we ýüze çykan hadysa «kaskad kanunalaýyklygy» diýip at berdiler.

Olaryň aýtmagyna görä, beýni üçin tebigy gurşawa mahsus bolan görnüşleri kabul etmek has ýeňildir. Tebigatyň şekilleri şäher gurşawynyň gysby we çalt üýtgeýän şekiline ýa-da internetdäki maglumatlara garanyňda, beýniden has az güýç talap edýär.

Duýgy agzalaryna düşýän agram azalanda, strese jogap berýän ulgamlar hem durnuklaşýar. Organizmdäki dartgynlylyk peselip, ýürek urşy kadalaşýar, dem alyş çuňlaşýar we beýniniň howp bilen baglanyşykly bölekleriniň işjeňligi peselýär.

Şu nukdaýnazardan, adamyň ünsi dartgynly meseleleri çözmekden dynç alyş we dikeliş ýagdaýyna geçýär. Şeýle hem beýniniň öz-özüňe aşa tankydy baha bermek we dowamly biynjalyklyk bilen bagly nokatlarynyň işjeňligi kemelýär.

Tebigatyň peýdaly täsiri onuň ähli görnüşlerinde — seýilgählerde, suwuň ýakalarynda, tokaýda ýa-da ýiti sesli şaglawuklaryň ýanynda gezelenç edilende hem ýüze çykýar.

Alymlar beýnidäki ilkinji üýtgeşmeleriň eýýäm gezelenjiň üç minudyndan soň duýlup başlaýandygyny, wagt uzaldygyça bolsa bu täsiriň has-da güýçlenýändigini belleýärler.


şu gün 16:49
2.7k+

Kanadanyň tebigatynyň ajaýyp gözelligini görkezýän surat bäsleşigi geçirildi

Canadian Geographic žurnaly tarapyndan guralan Canadian Photos of the Year 2025 bäsleşiginiň emin agzalary her ýyl geçirilýän surat bäsleşiginiň ýeňijilerini yglan etdiler. Bäsleşige Kanadanyň tebigat görnüşlerini, janly-jandaryny we seýrek duş gelýän tebigy hadysalaryny görkezýän suratlary kabul edilýär...

şu gün 15:33
1.6k+

Halkara senagatçylar we telekeçiler uniwersiteti ilkinji gezek hususy pudagyň sergisine gatnaşýar

Türkmenistanyň Halkara senagatçylar we telekeçiler uniwersiteti ilkinji gezek döwlete dahylsyz pudagyň sergisine gatnaşýar. 2025-nji ýylda döredilen bu ýokary okuw mekdebi sergidäki diwarlygynda ýaş telekeçileriň geljegi uly taslamalaryny we uniwersitetiň gazanan üstünliklerini myhmanlara tanyşdyrýar...

şu gün 11:08
4.2k+

Tehasyň kenaryna jansyz wagty hem çakyp bilýän «gök aždarhalar» çykdy

ABŞ-nyň Tehas ştatynyň kenarýakasynda «gök aždarhalar» diýlip atlandyrylýan seýrak görnüşli zäherli molýuskalar tapyldy. Bu barada People neşiri habar berýär. Harta ylmy-barlag instituty (HRI) plýažlara gelýänlere bu açyk gök reňkli, mylkyk deňiz jandaryna el degirmegiň güýçli ýanyga uçradyp biljekdigi üçin, olara golaýlaşmazlygy duýdurdy...

16.03.2026 15:20
1.7k+

Alymlar garynjalaryň Aýa görä ugur kesgitläp bilýändigini anykladylar

Myrmecia midas görnüşindäki buldog garynjalary gijelerine özboluşly "aý kompasy" arkaly ugurlaryny kesgitläp bilýärler. Current Biology žurnalynda çap edilen makalada alymlar şeýle netijä gelipdirler. Bu gije gezýän...