Amerikaly alymlar 1993-nji ýyldan bäri saklanyp gelýän aşa ýokary geçirijilik rekordyny täzelediler

  • şu gün 20:58
  • 1.3k+

Hýuston uniwersitetiniň barlagçylary gaty jisimleriň fizikasy ugrunda täze üstünlik gazanandyklaryny mälim etdiler. Alymlar atmosfera basyşynda we minus 122 gradus Selsiý temperaturada elektrik toguny ýitgisiz geçirmäge ukyply bolan aşa ýokary geçiriji material döretdiler.

Bu netije 1993-nji ýylda goýlan öňki dünýä rekordyndan 18 gradus ýokarydyr.

Täze materialyň esasyny kuprat — simapdan, bariýden, kalsiýden, misden we kisloroddan ybarat bolan himiki birleşme düzýär. Ol ozal rekord eýesi hasaplanan Hg1223 maddasynyň döwrebaplaşdyrylan görnüşidir.

Fizikler bu işde adatdan daşary usuly ulandylar. Ilki bilen material minus 268 gradus Selsiý temperaturada takmynan 186 müň atmosfera basyşyna çenli gysyldy. Soňra bolsa, maddanyň üýtgän gurluşyny saklap, basyş çaltlyk bilen aýryldy.

Barlagyň awtorlarynyň aýtmagyna görä, beýle çemeleşme beýleki aşa ýokary geçiriji materiallary döretmäge hem kömek edip biler. Geljekde bu açyş örän ýokary basyşy saklamak zerurlygy bolmazdan, otag temperaturasyna golaý şertlerde togy garşylyksyz geçirip bilýän maddalaryň peýda bolmagyny ýakynlaşdyryp biler.


15.03.2026 19:36
3.9k+

ILMI merkezi: Er-Riýadda geljekki zehinler üçin täze merkeziň gurluşygy güýçli depginde dowam edýär

Saud Arabystany Er-Riýadda alnyp barylýan giň möçberli gurluşyk taslamasynyň täze suratlaryny çap etdi. Mohammed bin Salmanyň (Misk City) adyny göterýän dünýäde ilkinji girdejisiz şäheriň merkezinde ýerleşýän ILMI ylmy-barlag toplumy kem-kemden kemala gelýär...

15.03.2026 14:07
2.2k+

Alymlar Aýda nohut ösdürip ýetişdirmegi teklip etdiler

Ostindäki Tehas uniwersitetiniň we Tehas A&M uniwersitetiniň hünärmenleri Aýda guruljak geljekki bazalarda nohut ösdürip ýetişdirmegi teklip etdiler. Geçirilen tejribeleriň dowamynda olara Aýyň topragynyň nusgasynda — regolitde bu ösümligi ösdürip ýetişdirmek we hasyl almak başartdy...

14.03.2026 16:16
2.2k+

Astronomlar ilkinji gezek magnetaryň döreýşini surata düşürdiler

Astronomlar ilkinji gezek magnetaryň — örän güýçli magnit meýdany bolan neýtron ýyldyzynyň döreýşine tomaşa etdiler. Bu açyş magnetarlaryň aşa ýagty täze ýyldyzlary energiýa bilen üpjün edýändigi baradaky 16 ýyllyk teoriýany tassyklady...

11.03.2026 15:23
8.5k+

Ýaponiýadaky täze açyş saçyň düşmegine garşy netijeli bejerginiň salgysyny berdi

Ýaponiýanyň RIKEN instituty we OrganTech biotehnologiýa kompaniýasynyň alymlary saçyň üznüksiz ösmegini üpjün edýän öýjükleriň ozal näbelli bolan görnüşini tapdylar. Barlagyň netijeleri Biochemical and Biophysical Research Communications atly ylmy žurnalda çap edildi...