Pompeýdäki diwaryň ýüzünden gadymy söýgi haty tapyldy

  • şu gün 20:33
  • 927

Arheologlar gadymy Pompeý şäheriniň diwarlarynyň birinde daşa çyzylyp ýazylan 300-e golaý haty, şol sanda söýgi beýan edilen özboluşly diwar ýazgysyny tapdylar. Bu tapyndy barada What's The Jam neşiri habar berýär.

Barlag işlerini «Corridor Rumors» taslamasynyň hünärmenleri geçirdiler. Olar mundan 230 ýyl ozal gazylyp, üsti açylan diwary täzeden öwrendiler. Bu diwar hem, tutuş şäher ýaly, biziň eýýamymyzyň 79-njy ýylynda Wezuwiý wulkanynyň pürken külleriniň aşagynda galypdy. Alymlar häzirki zaman enjamlarynyň kömegi bilen daşyň ýüzüne ýazylan köp sanly tekstleri ýüze çykardylar.

Tapylan ýazgylaryň arasynda alymlara «Men howlugyp barýaryn. Özüňi gora, meniň Sawam we meni hökman söýgüniň!» diýen sözlerden ybarat söýgi hatyny okamak başartdy.

Arheologlar bu hatyň golaýynda gladiatorlaryň söweşini şekillendirýän suratyň we antik döwrüň köçe sungatynyň beýleki nusgalarynyň hem üstünden bardylar.

Arheologik seýilgähiň müdiri Gabriel Suhtrigel häzirki zaman tehnologiýalarynyň «gadymy dünýäniň täze gapylaryny açmaga» mümkinçilik berýändigini nygtady. Onuň aýtmagyna görä, şu güne çenli şäheriň dürli künjeklerinden tapylan 10 müňden gowrak ýazgy goralyp saklanylýar. Suhtrigel bu ýazgylaryň geçmişden gelen möhüm habarlardygyny we gadymy Pompeýiň ýaşaýjylarynyň gündelik durmuşyny göz öňüne getirmekde uly ähmiýete eýedigini belleýär.

Mundan ozal hem taryhy şäheriň harabalaryndan çaganyň çeken suratlary tapylypdy. Tapyndylar alymlara şol döwrüň gladiator söweşleriniň nähili geçirilendigi barada has takyk maglumat almaga kömek edipdi. Bu suratlaryň we ýazgylaryň hemmesi biziň eýýamymyzyň 79-njy ýylyndaky wulkan partlamasyndan öň döredilipdir.


şu gün 10:56
5.4k+

Fransiýa bir asyr mundan öň alnyp gidilen «gepleýän depregi» Kot-d’Iwuara gaýtaryp berdi

Fransiýa mundan 110 ýyl ozal Kot-d’Iwuardan alnyp gidilen rowaýaty «Jiji Aýokwe» atly «gepleýän depregi» yzyna gowşurdy. Bu barada The Guardian neşiri habar berýär. Uzynlygy 4 metr, agramy 430 kilogram bolan bu äpet saz guraly adamyň gepleýiş sesini gaýtalamaga ukyplydyr...

14.03.2026 11:35
4.2k+

Angliýada gadymy finikiýa teňňesi tapyldy: onuň bilen kimdir biri ýol puluny töläpdir

Beýik Britaniýada ýaşy iki müň ýyldan aşýan gadymy finikiýa teňňesi muzeýe tabşyryldy. Live Science neşirinde bu tapyndynyň ýüze çykyşy hakynda gyzykly gürrüň berilýär. Baryp, 1950-nji ýyllarda näbelli bir ýolagçy awtobusda ýa-da tramwaýda ýol puluny tölemek üçin şol gadymy teňňäni ulanypdyr...

13.03.2026 19:32
4.6k+

Netflix Teýmirleňiň ömri baradaky filmiň tizerini çykardy

Dünýäniň iň uly striming platformasy bolan Netflix Emir Teýmiriň durmuşyna bagyşlanan täze filminiň tizerini tanyşdyrdy. Kino «Teýmirleň: Iň soňky basybalyjynyň beýgelişi» («Тамерлан: Восхождение последнего завоевателя») diýlip atlandyryldy...

11.03.2026 21:31
2.1k+

Sýurihli alymlar süňkleri dikeltmek üçin gidrogel döretdiler

Sýurih uniwersitetiniň alymlary gidrogel implantatynyň kömegi bilen süňk dokumasyny dikeltmegiň täze tehnologiýasyny işläp düzdüler. Bu materialyň 97 göterimi suwdan ybarat bolup, ol želeni ýatladýan gurluşa eýedir...