Hytaý taryhda ilkinji bolup Marsyň nusgalaryny Ýere getirmäge taýýarlanýar

  • şu gün 10:35
  • 375

Hytaý özüniň ägirt uly maksatnamasy bolan «Tianwen-3» taslamasyny iş ýüzünde durmuşa geçirmäge resmi taýdan girişdi we Marsyň toprak nusgalaryny Ýere getirmeli ilkinji missiýasynyň enjamlaryny ýygnap başlady. Nusgalaryň 2031-nji ýylda Ýere getirilmegi meýilleşdirilýär. Bu taslama, kosmosy özleşdirmekde täze bir tapgyryň başlangyjydyr.

Missiýa 2028-nji ýylyň ahyrynda başlar we onuň üçin birbada iki sany «Çançžen-5» raketasy ulanylar. Çylşyrymly tehnologik zynjyr uçuş apparaty bolan gonuş modulynyň we yzyna gaýdyp gelýän kapsulasy bolan orbital bloguň aýry-aýrylykda älem giňişligine goýberilmegi bilen başlanar. Hytaý Gyzyl planetanyň ýüzünde burawlaýjy enjam, kowş we ýörite uçarmansyz uçardan ybarat gurallaryň tutuş bir toplumyny ulanar.

Alymlar azyndan 500 gram topragy Ýerdäki laboratoriýalara getirmegi tama edýärler. Bu materiallar gadymy ýaşaýşyň yzlaryny gözlemäge, Marsyň geologiýasyny we atmosferasyny öwrenmäge we bu planetanyň haçan-da bolsa bir wagt ýaşamak üçin ýaramly bolandygyny anyklamaga kömek eder.

Hünärmenler ylmy ähmiýeti we howpsuzlygy göz öňünde tutup, eýýäm 80-den gowrak amatly nokat saýladylar. Olaryň arasynda Maadim jülgesi, gadymy Mak-Laflin krateri we toýun gatlaklaryna baý bolan Oksiýa düzlügi bar.

Pekin dünýäniň ylmy jemgyýetçiligini bu möhüm ädimde işjeň hyzmatdaşlyk etmäge çagyrýar we taslamanyň daşary ýurtly kärdeşler üçin açykdygyny nygtaýar.

Bu taryhy missiýa Hytaýyň 2026–2030-njy ýyllar üçin täze bäş ýyllyk ösüş meýilnamasynyň bir bölegidir. Amerikanyň «Mars Sample Return» maksatnamasynyň maliýe kynçylyklary sebäpli häzirki wagtda togtadylandygyny göz öňünde tutsak, hytaýlylaryň «Tianwen-3» taslamasynyň taryhda ilkinji bolup Marsyň maddasyny Ýere getirjek operasiýa bolmaga doly mümkinçiligi bar.


15.03.2026 14:07
2.1k+

Alymlar Aýda nohut ösdürip ýetişdirmegi teklip etdiler

Ostindäki Tehas uniwersitetiniň we Tehas A&M uniwersitetiniň hünärmenleri Aýda guruljak geljekki bazalarda nohut ösdürip ýetişdirmegi teklip etdiler. Geçirilen tejribeleriň dowamynda olara Aýyň topragynyň nusgasynda — regolitde bu ösümligi ösdürip ýetişdirmek we hasyl almak başartdy...

14.03.2026 16:44
2.3k+

Hytaý 2030-njy ýyla çenli 6G aragatnaşyk ulgamyny işe girizmegi meýilleşdirýär

Hytaý halkara standartlary tassyklanylandan soň, 2030-njy ýyla çenli altynjy nesil (6G) aragatnaşyk tehnologiýasyny ulanmagy göz öňünde tutýar. Bu barada Yicai neşiri pudak hünärmenleriniň çaklamalaryna salgylanyp habar berýär...

12.03.2026 13:43
2.6k+

Çip ýetmezçiligi sebäpli awtoulag önümçiligi togtadylyp bilner

Hytaýyň Kommersiýa ministrligi Niderlandlarda ýerleşýän Nexperia kompaniýasynyň baş edarasy tarapyndan edilýän hereketleriň gepleşikler üçin täze päsgelçilikleri döredýändigini mälim etdi. Mundan ozal, kompaniýa Hytaýdaky işgärleriniň korporatiw hasaplaryny ýapypdy...

09.03.2026 12:18
2.2k+

Aý howp astynda däl: NASA-nyň hasaplamalaryna görä 2024 YR4 asteroidi onuň gapdalyndan geçer

NASA-nyň Ýere golaý asman jisimlerini öwreniş merkeziniň hünärmenleri 2024 YR4 asteroidiniň hereket ugruny anykladylar we onuň 2032-nji ýylda Aý bilen çaknyşmak ähtimallygyny doly aradan aýyrdylar. Ozal 2032-nji ýylyň 22-nji dekabrynda urgy bolmak ähtimallygy 4,3% diýlip çaklanylypdy...