Adamzat taryhynda ilkinji gezek asman jisiminiň Gün daşyndaky orbitasy üýtgedildi

  • 11.03.2026 10:04
  • 3.5k+

Halkara astronomlar topary NASA-nyň DART kosmos zondunyň Dimorf asteroidi bilen çaknyşmagynyň Didim we Dimorf goşa asteroidler ulgamynyň Gün daşyndaky hereket traýektoriýasyny üýtgedendigini tassyklady.

Illinoýs ştatynyň uniwersitetinden Rahil Makadiýanyň ýolbaşçylygyndaky barlagçylar 2022-nji ýylyň oktýabryndan 2025-nji ýylyň martyna çenli bolan döwürde 22 sany okkultasiýa wakasyny seljerdiler. Şeýle hadysalar mahalynda asteroid uzakdaky ýyldyzyň yşygyny ýapýar, bu bolsa onuň kosmosdaky ýerleşişini takyk kesgitlemäge mümkinçilik berýär.

Çaknyşyk 2022-nji ýylyň sentýabrynda boldy. Ol Dimorfyň has uly bolan Didim asteroidiniň daşyndaky aýlanyşyny üýtgetdi. Mundan başga-da, urgynyň energiýasy bütin ulgamyň massa merkezini süýşürdi, bu bolsa onuň Gün daşyndaky orbitasyna täsir etdi. Didim asteroidiniň hereket tizligi sekuntda 11 mikrometr azaldy. Üýtgeşmäniň örän ujypsyzdygyna garamazdan, alymlar muny kinetik urgy tehnologiýasynyň asteroidleriň ugruny üýtgetmekde täsirli usul bolup biljekdiginiň subutnamasy hasaplaýarlar.


19.03.2026 11:12
9.3k+

Ogayo ştatynyň asmanynda 250 tonna trotil güýjündäki meteorit ýaryldy

Amerikanyň Ogayo ştatynyň asmanynda äpet meteorit ýaryldy. Ýarylyşyň güýji takmynan 250 tonna trotil ekwiwalentine deň boldy. Bu barada NBC News teleýaýlymy ABŞ-nyň Aeronaawtika we kosmos giňişligini öwrenmek boýunça milli dolandyryşyna (NASA) salgylanyp habar berýär...

13.03.2026 16:54
5.1k+

Alymlar Ýer şarynyň çaklamalardan-da çalt gyzýandygyny aýdýarlar

«Geljekdäki Ýer», «Ýer-suw Ligasy» we «Howany öwrenmegiň Bütindünýä Maksatnamasy» halkara ylmy guramalary Ýer şarynyň klimat ulgamynyň ýagdaýy barada ýyllyk beýanyny çap etdiler. Resminama hemra gözegçilikleriniň maglumatlaryna we köpýyllyk ölçeglere esaslanýar...

08.03.2026 09:13
3.7k+

NASA «Artemis II» missiýasynyň çäklerinde Aýa uçjak astronawtlaryň menýusyny açyp görkezdi  

2026-njy ýylyň aprel aýyna meýilleşdirilen Artemis II missiýasynyň astronawtlary Aýyň töweregine uçuş wagtynda adaty Ýerdäki iýmitlere ýakyn bolan tagamlar bilen iýmitlener. Ekipaž üçin niýetlenen önümleriň sanawyny NASA hödürledi...

02.03.2026 10:16
4.2k+

3-nji martda 2026-njy ýylyň ilkinji hem ýeke-täk doly Aý tutulmasy bolar

3-nji martda şu ýylyň ilkinji doly Aý tutulma hadysasy bolar, onuň dowamynda Ýeriň hemrasy 58 minudyň dowamynda gyrmyzy öwüşgin alar. Bu tebigy hadysanyň jikme-jikliklerini Perm politehniki uniwersitetiniň (RF) astronomiýa boýunça hünärmeni Ýewgeniý Burmistrow mälim etdi...