Ýewropa kosmos agentligi taryhda ilkinji gezek uçar bilen emeli hemranyň arasynda gigabit tizlikli lazer aragatnaşygyny amala aşyrdy. Bu tejribe awiasiýa we barylmasy kyn bolan sebitler üçin giň zolakly interneti ösdürmekde möhüm tapgyrdyr.
Synaglar Fransiýanyň Nim şäheriniň üstünden uçuş wagtynda geçirildi. Uçarda ýerleşdirilen UltraAir lazer terminaly takmynan 36 müň kilometr belentlikde ýerleşýän Alphasat TDP-1 hemrasy bilen durnukly baglanyşygy üpjün etdi. Birnäçe minudyň dowamynda maglumat geçiriş tizligi sekuntda 2,6 gigabite ýetdi. Bu tizlik HD hilli filmi sanlyja sekuntda ýüklemek üçin ýeterlikdir.
Inženerler uçaryň hereketi, titremeler we atmosferanyň täsiri sebäpli şeýle aragatnaşygyň örän takyk gönükdirmäni talap edýändigini belleýärler. «Şeýle uzak aralykdaky hereketli obýektleriň arasynda lazer baglanyşygyny gurmak tehniki taýdan örän çylşyrymlydyr. Platformanyň yzygiderli hereketi, titremesi we atmosferadaky bökdençlikler doly takyk gönükdirilmäni talap edýär» diýip, Airbus Defense and Space kompaniýasyndan Fransua Lombar düşündirdi.
Şol bir wagtyň özünde, Hytaýyň Lisýan şäherindäki belent dag obserwatoriýasynda geçirilen synaglarda alymlar geostasionar orbitadaky hemra bilen durnukly we örän çalt lazer aragatnaşyk kanalyny gurmagy başardylar.
Signal 40 740,96 kilometr aralygy geçdi. Iki tarapa hem 1 Gbit/s tizlikdäki maglumat geçirişi üç sagatdan gowrak dowam etdi, lazeriň hemra gönükdirilmegi bolsa bary-ýogy dört sekunt wagty aldy.
Taslamanyň awtorlary geljekde bu tehnologiýalaryň uçarlarda, gämilerde we Ýer ýüzündäki iň uzak nokatlarda durnukly we çalt interneti üpjün etmäge mümkinçilik berjegini belleýärler.