Gazagystanda Parfiýa we Wizantiýa degişli gadymy artefaktlar tapyldy

  • şu gün 14:10
  • 854

Gazagystanyň Aktau şäheriniň golaýynda arheologlar Parfiýa we Wizantiýa döwürlerine degişli bolan içi kümüş we mis teňňelerden doly küýzäniň üstünden bardylar. Gadymy Garakabak şäherçesiniň harabalaryndan tapylan bu gymmatlyklar Mangystau (öňki Maňňyşlak) sebtiniň häki bir çetki künjek däl-de, eýsem möhüm söwda merkezi bolandygynyň esasy subutnamasy diýlip atlandyrylýar.
Arheolog Andreý Astafýew şaýylaryň we artefaktlaryň Aspabota gadymy şäher-döwletiniň tutýan orny baradaky düşünjeleri üýtgedýändigini belleýär. Diýmek, bu şäher Gündogary we Günbatary gury ýer hem-de Hazarýaka ýollary arkaly birleşdiripdir. Tapyndylaryň arasynda Parfiýa patyşasy Orod II-niň biziň eýýamymyzdan ozalky I asyra degişli bolan seýrek kümüş drahmasy we atly esgeriň şekili çekilen süňk plastika bar.
Tapyndy diňe bir pul ýa-da häkimiýet nyşanlaryndan ybarat  däl. Arheologlar IV asyrdaky ýerli senetçileriň ýokary ussatlygyny tassyklaýan özboluşly mangystau nagyşly küýze önümlerini hem tapdylar. Gap-çanaklar, küýzeler we ýüzükler bolsa Garakabagyň ýaşaýjylarynyň durmuşyna, medeniýetine we Hytaýdan Wizantiýa çenli uzalyp giden söwda gatnaşyklaryna degişli jikme-jiklikleri suratlandyrýar.


03.02.2026 06:29
2.7k+

Paleontologlar Portugaliýada dili uzyn gadymy amfibiýany tapdylar

Portugaliýanyň Lorinýan formasiýasynda mundan takmynan 150 million ýyl ozal ýaşan we ozal nämälim bolan Nabia civiscientrix atly örän gadymy amfibiýanyň galyndylary tapyldy. Bu tapyndy dinozawrlaryň döwründen tä iň soňky buzluk eýýamyna çenli ýaşan, az öwrenilen we nesli kesilen Albanerpetontidae toparyna degişlidir...

02.02.2026 14:55
1.5k+

Gresiýada iň gadymy agaç gurallar tapyldy: olaryň 430 müň ýyllyk taryhy bar

Gresiýadaky kölleriň biriniň kenarynda dünýäde iň gadymy agaç zähmet gurallary diýlip ykrar edilen iki sany artefakt tapyldy. Tapyndylaryň ýaşy, takmynan, 430 müň ýyla deň diýlip çak edilýär diýip, Associated Press habar berýär...

02.02.2026 02:10
1.7k+

Täze «Turkic World» halkara portaly Türkmenistanyň 2026-njy ýyldaky çärelerini giňden şöhlelendirer

«Turkic World» atly halkara habarlar internet portaly Türkmenistanda 2026-njy ýylyň «Garaşsyz, baky Bitarap Türkmenistan — bedew batly at-myradyň mekany» diýlip yglan edilmegi mynasybetli geçiriljek çäreleri ulgamlaýyn esasda maglumat taýdan şöhlelendirer...

29.01.2026 10:31
5.9k+

Ýewropada ýaşan adamlar 25 müň ýyl ozal hem ýüzlerçe km aralykda gatnaşyk saklapdyrlar

Arheologlar Merkezi Ispaniýada, gelip çykyşy häzirki Fransiýanyň çäklerine degişli bolan we tapylan ýerinden 700 kilometrden gowrak uzaklykdan getirilen daş gurallaryny tapdylar. Science Advances žurnalynda çap edilen ylmy işde bellenilişi ýaly, bu aralyk Ýewropanyň paleolit döwri üçin daş gurallarynyň daşalan iň uzak aralygy hökmünde tassyklanylýar...