Leonardo da Winçiniň çeken suratyndan 500 ýyldan soň onuň DNK-sy tapyldy

  • 12.01.2026 18:22
  • 9.4k+

ABŞ-dan, Awstriýadan, Italiýadan we Ispaniýadan alymlaryň halkara topary Leonardo da Winçiniň suratlarynyň birinden DNK nusgasyny çykaryp alandyklaryny habar berdiler diýip, Daily Mail neşiri ýazýar.

Barlagyň netijeleri bioRxiv preprintler saýtynda ýerleşdirildi. Makalanyň awtorlarynyň arasynda Merilend uniwersitetiniň biology Norberto Gonsales-Huarbe hem bar.
Nusga "Keramatly çaga" (Святой младенец) atly, gyzyl hek bilen ýerine ýetirilen eskizden alyndy. Bu iş suratkeş bilen baglanyşykly biologik yzlary anyklamak we seljermek boýunça taslamanyň çäginde geçirildi.
Alymlar erkek nesli arkaly geçýän Y-hromosomasynyň yzygiderliligini öwrenmäge üns berdiler. Alnan maglumatlar ozal Leonardo da Winçiniň garyndaşynyň (doganynyň) ýazan hatyndan alnan DNK bilen deňeşdirildi. Seljerme netijesinde, suratkeşiň garyndaşy bilen çyzgyda DNK-sy tapylan adamyň bir genetiki topara degişlidigi we Da Winçiniň doglan sebiti bolan Toskanada umumy ata-babalarynyň bardygy anyklandy.
Makalada ussadyň meşhur suratlarynyň (polotnolarynyň) şeýle barlaglar üçin amatly däldigi bellenilýär. Mysal üçin, "Mona Liza" köp gezek restawrasiýa edildi, bu bolsa suratkeşiň hakyky DNK-syny tapmak ähtimallygyny örän peseldýär. Şonuň üçin onuň kagyzdaky çyzgylary we eskizleri has netijeli hasaplanýar.

"Kagyz öýjük-öýjükli (öýjüklere baý) gurluşa eýe. Ol deri bölejiklerini, derini, bakteriýalary we DNK-ny özüne siňdirýär" — diýip, Gonsales-Huarbe belledi.

Barlagyň awtorlary häzirki tapgyrda tapylan nusganyň hakykatdanam Leonardo da Winçiniňkidigini subut etmegiň zerurdygyny nygtaýarlar. Eger bu tassyklansa, alymlar suratkeşiň dünýäni nähili kabul edendigi barada täze maglumatlary almagy umyt edýärler. Daily Mail-iň belleýşi ýaly, Da Winçi adaty adam gözüniň saýgaryp bilmeýän hereketlerini we jikme-jikliklerini görüp we şekillendirip bilipdir. Mysal üçin, teneçiriň uçup barýarka öň we yzky ganatlaryny nähili gezekli-gezegine galdyrýandygyny belläpdir.


düýn 13:49
2.3k+

Alymlar fiziki işjeňligiň duýgulara garaşylmadyk täsiriniň bardygyny anykladylar

Halkara alymlar topary fiziki işjeňligiň adamyň howsalasyny kemeltmäge ýa-da rahatlyk duýmaga kömek etmegindenem beter, energiýasynyň derejesini ýokarlandyrmaga has köp täsir edýändigini anyklady....

15.05.2026 21:52
2.1k+

"Neýron älemi" Evidence Scientific žurnalynyň Image of the Year bäsleşiginiň baş baýragyna mynasyp boldy

Evidence Scientific kompaniýasy altynjy ýyllyk Image of the Year ylmy suratlar bäsleşiginiň ýeňijilerini yglan etdi. Bu ýyl 34 ýurtdan suratçylar öz işlerini hödürlediler....

15.05.2026 19:10
12k+

Adam üçin kim has howply – adamyň özümi ýa-da jandarlar? Birinji ýer sizi geň galdyrar

«Our World in Data» gözleg taslamasynyň maglumatlaryna görä, keselleri göteriji we ýaýradyjy ownuk mör-möjekler adam üçin uly ýyrtyjylardan has uly howp döredýär....

13.05.2026 23:14
5.9k+

Rimlileriň gämileri nädip suw geçirmän uzak aralyga ýüzüp bilipdir?

Horwatiýanyň kenarlarynda 2200 ýyl mundan ozal gark bolan «Ilowik-Paržine 1» rim gämisiniň öwrenilmegi alymlara diňe bir suwdan goragyň nädip üpjün edilendigini däl, eýsem ondan has çuňňur maglumatlary almaga......