Hytaýly arheologlar Şensi welaýatynyň Sian şäherinde 566 sany gadymy mazary tapdylar. Olaryň aglabasy Söweşýän Şalyklar döwrüne — biziň eýýamymyzdan öňki V–III asyrlara, entek Hytaýyň imperator Sin Şihuandiniň hökümdarlygynyň astynda birleşmezden ozalky döwre degişlidir.
Şensi arheologiýa akademiýasynyň habaryna görä, alymlar şol döwrüň mazarlarynyň şeýle jemlenmesine ilkinji gezek duş gelipdir. Gazuw-agtaryş işleri 2025-nji ýylyň maý aýyndan oktýabr aýyna çenli dowam edip, 1100-den gowrak artefakt, esasanam keramiki gap-gaçlar we palçykdan ýasalan heýkeller tapyldy.
Alymlar tapylan mazarlaryň umumy sanyndan 309-synyň Söweşýän Şalyklar döwrüne, 214-siniň bolsa Tan döwrüne (618–907) degişlidigini anyklaýarlar. Şeýle-de, Han (b.e. öňki 206-njy ýyl – b.e. 220-nji ýyly), Suý (581–618-nji ýyllar), Sun (960–1279) we Sin (1644–1911) döwrüniň mazarlary hem tapyldy.
Arheologlar dürli döwürleriň mazarlarynyň dizaýn taýdan tapawutlanýandyklaryny belleýärler: bakýan ugurlary, ululyklary we içine goýlan zatlary dürli-dürli. Bu tapawutlar barlagçylara Hytaýyň merhumy jaýlaýyş däp-dessurlarynyň iki müňýyllygyň dowamynda nähili üýtgändigini anyklamaga kömek edýär.
