Curiosity mars roweri Geýl kraterinden karbonat-sideritleriň ägirt uly ýataklaryny tapdy. 12 ýyldan gowrak mundan ozal NASA-nyň dördünji roweri şu ýere gonupdy. Täze açyş Marsyň asyl atmosferasynyň ep-esli böleginiň bu minerallaryň ýataklaryna öwrülendigini görkezýär diýip, Kanadanyň Kalgari uniwersitetiniň metbugat gullugyna salgylanýan TASS habar berýär.
"Geýl kraterinde bu uly karbonat ýataklarynyň tapylmagy bilen Marsyň atmosferasynyň we geologiýasynyň wagtyň geçmegi bilen nähili özgerendigine düşünmegimiz geň galdyryjy we möhüm açyşdyr. Hususan-da, Marsda ýaşaýşyň döremegi üçin şertleriň bolandygyny tassyklaýar, şeýle hem siderit ýataklarynyň emele gelmegi Marsy deslapky atmosferasynyň möhüm böleginden mahrum edip biljekdigini görkezýär" - diýip, Kalgari uniwersitetiniň dosenti Ben Tutolo mälim etdi.
Alymlar Geýl krateriniň içindäki iň beýik nokat Şarp dagynyň depesinden Curiosity tarapyndan toplanan maglumatlary seljerenlerinden soň şeýle netijä geldiler. Geçmişde krateriň düýbünde ýyly süýji suwly köl bar bolan bolsa gerek. Bu dagyň eňňitleri bu suw howdanynyň guramasy wagtynda emele gelen çökündiler bilen örtülendir, bu bolsa olary öwrenmek üçin has gyzykly edýär.
Nusgalardaky käbir demir minerallar sideritiň bir böleginiň şor suw bilen galtaşma we beýleki geohimiki prosesler netijesinde ýok bolup gidendigini görkezýär. Netijede, kömürturşy gazynyň bir bölegi Marsyň atmosferasyna gaýdyp gelipdir, ýöne bu onuň doly dikelmegi üçin ýeterlik bolmandyr.
Alymlar munuň häzirki Marsda atmosferanyň dykyzlygynyň pes bolmagynyň we suwuň ýetmezçiliginiň sebäplerinden biridigine ynanýarlar.
