Ekwadorda ilkinji kolonial şäheriň harabalyklary tapyldy. Ol ýertitremesi sebäpli ýitipdir

  • 06.04.2025 22:18
  • 3.2k+

Ekwadoryň Milli medeni miras institutynyň (INPC) arheologlary ilkinji kolonial şäheriň galyndylaryny tapdylar. Ol kolonizasiýanyň başynda gurlan eken diýip, Heritage Daily habar berýär.

Şäher häzirki Riobamba kantonynyň ýerinde ýerleşipdir. 1534-nji ýylda ispan basyp alyjysy Diýego de Almagro bu ýerde Riobamba diýlip atlandyrylýan ilkinji şäherçäni esaslandyrypdyr. Ol 1797-nji ýylda güýçli ýertitreme sebäpli weýran bolýança, takmynan, 150 ýyl ýaşapdyr. Ýertitremesiniň merkezi hut şu şäheriň çäginde bolupdyr.
Tebigy betbagtçylyk netijesinde ýer süýşüp, şäher weýran bolupdyr we goňşy ilatly nokatlara - Guaranda, Ambato, Latakunga, Sakisilä we Banýosuwa düýpli zyýan ýetiripdir. Betbagtçylykdan soň şäher başky ornundan 14 km uzaklykda gaýtadan gurlupdyr.
Arheologlar gazuw-agtaryş işleri wagtynda iýezuit buthanasynyň daş düşelen howlusyny, gurluşyk üçin daş köwlüp alynýan hennegi, daş düşelen suw kanallaryny, binagärlik bezegini, gap-gaçlary we peçleri tapdylar.


düýn 20:58
1k+

Tirannozawr reks: sekiz tonnalyk «towuk» ýaly hereket edipdir

"Ýura döwrüniň seýilgähindäki" (film) ýeri sarsdyryp ýöreýän agyr tirannozawr reks baradaky düşünjämizi gaýtadan gözden geçirmeli bolarys. Royal Society Open Science žurnalynda çap edilen täze ylmy barlag, hek asyrynyň bu gazaply ýyrtyjysynyň häzirki zaman guşlaryna meňzeş ýagdaýda, ýagny aýaklarynyň barmaklarynyň ujunda hereket edendigini subut edýär...

düýn 11:59
1.8k+

Singapurda deňziň düýbünden Ýuan döwrüne degişli iň uly farfor toplumy çykaryldy

Suwa çümen «Temasek Wreck» gämisiniň bortunda suwasty barlaglaryň taryhynda Ýuan döwrüniň iň uly seýrek gök-ak farfor toplumy tapyldy. Bu açyş barada Günorta-Gündogar Aziýa barlaglar institutynyň ekspedisiýa ýolbaşçysy doktor Maýkl Flekker habar berdi...

24.02.2026 18:28
5.6k+

250 million ýyllyk deňiz amfibiýasynyň galyndylary mezozoý eýýamynyň ýyrtyjylary baradaky syrlary açdy

Alymlar mundan 60 ýyl ozal Awstraliýanyň demirgazyk-günbatar sebitinden tapylan we takmynan 250 million ýyl ozal ýaşap geçen deňiz amfibiýalarynyň galyndylaryny gaýtadan öwrendiler. Bu tapyndylar uzak wagtlap muzeý kolleksiýalarynda saklanyp, öwrenilmän galypdy...

20.02.2026 14:55
5.7k+

Ýaponiýanyň gadymy "gaplaňlary" hakykatda gowak arslanlary bolup çykdy

Uzak wagtlap Ýaponiýanyň adalarynda gadymy döwürlerde gaplaňlaryň ýaşapdyr diýlip hasaplanýardy. Emma täze geçirilen DNK barlaglary bu ýyrtyjylaryň aslynda meşhur gowak arslanlarydygyny subut etdi. Häzirki wagtda Ýaponiýanyň tebigatynda ýolbars ýa-da gaplaň ýok...