Koreý alymlary adamyň bäş duýgusyny gaýtalaýan datçik döretdiler

  • 25.01.2025 10:29
  • 3.3k+

Günorta Koreýanyň alymlary adamyň bäş duýgusyny gaýtalaýan ýarymgeçiriji süýümlere esaslanýan köpugurly datçigi döretdiler. Täze tehnologiýa bir wagtyň özünde ýagtylygy, basyşy we daşky gurşawyň kislotalylyk we ammiagyň düzümi ýaly himiki parametrlerini ölçeýär.

Datçik molibdeniň disulfidi (MoS2) ulanylyp ýasaldy, bu bolsa onuň ýokary duýgurlygyny we ygtybarlylygyny üpjün edýär. Önümçilik wagtynda emele gelýän süýümleriň üç ölçegli spiral gurluşly bolmagy enjam daşky gurşawyň  üýtgeşmelerine, şol sanda mehaniki deformasiýa takyk jogap berip biler.
Täze datçik ýanyňda göterilýän elektronikada, Zatlar internetinde, ýumşak robot tehnikasynda we daşky gurşawa gözegçilik ediji duýgur enjamlarda ulanylyp bilner. Datçik -40° C-den +120° C çenli aralykda durnukly işleýändigini görkezýär, bu bolsa ony kyn şertlerde ulanmak üçin uniwersal edýär.
Barlagyň awtorlarynyň biri professor Bonhun Kim bu eseriň iki ölçegli nanomateriallary ulanmakda täze gözýetimleri açýandygyny aýtdy. Alymlar sensorlaryň takyklygyny we işleýşini ýokarlandyrmak üçin tehnologiýalary öwrenmegi dowam etdirmekçi bolýarlar.


18.02.2026 12:14
4.2k+

12 000 ýyl ozal ekerançylygyň dörän ýerini anyklamak başartdy

Häzirki zaman oba hojalyk ekinleriniň ýabany ata-babalarynyň 10–12 müň ýyl ozal ýaýraýşynyň ilkinji jikme-jik kartasy döredildi. Kopengagen uniwersitetiniň (Daniýa) we Basklar ýurdunynyň uniwersitetiniň (Ispaniýa) halkara alymlar toparynyň ylmy işi «Open Quaternary» žurnalynda çap edildi...

18.02.2026 12:01
7.8k+

Alymlar Antarktidanyň buzuny ilkinji gezek Ýeriň gabygyna çenli burawlap, superkontinentiň yzyny tapdylar

Halkara alymlar topary Gündogar Antarktidadaky güýçli magnit anomaliýasynyň gelip çykyşyny ilkinji gezek anykladylar. Barlaglar bu hadysanyň takmynan bir milliard ýyl ozal gadymy kontinentleriň çakyşmagy we Rodiniýa superkontinentiniň emele gelmegi bilen baglanyşyklydygyny görkezdi...

18.02.2026 09:57
5.6k+

Wýetnamda 2000 ýyl ozal dişleri garaltmak däbi bolupdyr: bu geň däbiň syry açyklandy

Dişleri garaltmaklyk — Gündogar we Günorta-Gündogar Aziýa halklarynyň arasynda gadymy döwürlerden bäri dowam edip gelýän özboluşly däpdir. Bu däp adamlar üçin "özüňkini" "ýatdan" tapawutlandyrmak, adamlary jyn-şeýtanlardan, medeniýetli halky bolsa "wagşylardan" saýhallamak ýaly birnäçe möhüm wezipäni ýerine ýetiripdir...

18.02.2026 07:37
7.1k+

Balykçylygyň gadagan edilmegi Ýanszy derýasynda 70 ýylda ilkinji gezek balyklaryň köpelmegine getirdi

Science žurnalynda Hytaýda geçirilen giň gerimli ekologik barlagyň netijeleri çap edildi. Onda alymlar 2021-nji ýylda Ýanszy derýasynyň howzunda täjirçilik maksatly balyk tutmaga girizilen on ýyllyk moratoriýanyň netijelerine baha berdiler...