Hytaý ýakyn ýyllarda kosmosy öwrenmek boýunça täze maksatlary kesgitledi: Mars, asteroidler we Ýupiter

  • 21.10.2024 16:35
  • 5k+

Hytaýyň Milli kosmos edarasy geljek onýyllykda Aýy, Marsy, asteroidleri we Ýupiteri öwrenmegi maksat edinýär. CNSA-nyň Aýy öwrenmek we kosmos inženeriýasy merkeziniň (LESEC) müdiri Guan Feniň aýtmagyna görä, iýun aýynda Ýere Aýyň arka tarapyndan getirilen ilkinji nusgalar özboluşlary aýratynlyklary görkezip, hemranyň geologiki taryhy barada gymmatly maglumatlary berýär.

Şeýlelikde, Hytaý Ýere ýakyn Kamoalewa asteroidinden (469219 Kamoalewa) nusga almak üçin Tainwen 2 missiýasyny, şeýle-de suw buzuny gözlejek we Aýda gazylyp alnan resurslary ulanmak boýunça tejribeleri geçirjek iki sany Chang’e 7 we Chang’e 8 Aý missiýasyny taýýarlaýar. Mundan başga-da, Hytaý Tainwen 3 missiýasynyň kömegi bilen Marsdan nusga ýygnamagy we 2030-njy ýylda Ýupitere kosmos enjamyny ibermegi meýilleşdirýär.
Hytaý öz kosmos maksatnamalarynda halkara hyzmatdaşlygy teklip etmek bilen, missiýalara gatnaşmak mümkinçiligini hödürleýär we ylmy gözlegler üçin nusgalara elýeterliligi üpjün edýär. Ýurt 2030-njy ýyla çenli Aýa taýkonawtlary gondurmagy meýilleşdirýär, bu hem Artemis 3 missiýasynyň üstünde işleýän NASA bilen bäsdeşlik döredip biler.
CNSA-nyň baş inženeri Li Gopiniň aýtmagyna görä, Hytaý Marsdan nusgalary ýygnamak we olary NASA maksatnamalaryndan öň Ýere getirmek synanyşygyna taýýarlanýar. Tainwen 3 missiýasy aýratyn hyzmat we aşak düşürilýän modulyň hem-de 2028-nji ýylda Mars üçin gonuş we ýokary göteriş kosmos enjamlarynyň uçurylmagyny-da öz içine alar.


21.11.2025 11:47
2.7k+

Ilon Mask emeli aň hasaplamalaryny kosmosa geçirmegi teklip etdi

Amerikaly milliarder Ilon Maskyň pikiriçe, geljek bäş ýylda emeli aň bilen baglanyşykly hasaplaýyş güýçlerini ösdürmegiň iň amatly ýoly olary kosmosa göçürmek bolar. Bu barada ol Waşingtonda ABŞ bilen Saud Arabystanynyň ykdysady hyzmatdaşlygyna bagyşlanan forumda aýtdy...

20.11.2025 12:08
3.6k+

Hytaýda maýmynyň näbelli görnüşiniň galyndylary tapyldy

Londonyň Zoologiýa institutynyň alymlary we olaryň hytaýly kärdeşleri Sianda takmynan 2200–2300 ýyl ozal jaýlanan zenanyň mazarynda gibbonyň (maýmynyň görnüşi) ozal näbelli görnüşiniň galyndylaryny tapdylar. Skelet ilkibaşda 2004-nji ýylda tapylypdy, ýöne jikme-jik öwrenilmegi onuň Nomascus urugynyň ýok bolup giden görnüşine degişlidigini görkezdi diýip, Arkeonews neşiri ýazýar...

17.11.2025 12:56
5.6k+

Hytaýyň demirgazyk-günbatarynda b.e. öňki V–III asyrlara degişli ýüzlerçe gadymy mazar tapyldy

Hytaýly arheologlar Şensi welaýatynyň Sian şäherinde 566 sany gadymy mazary tapdylar. Olaryň aglabasy Söweşýän Şalyklar döwrüne — biziň eýýamymyzdan öňki V–III asyrlara, entek Hytaýyň imperator Sin Şihuandiniň hökümdarlygynyň astynda birleşmezden ozalky döwre degişlidir...

16.11.2025 17:15
7.4k+

Tibetde 416 ýaşly üzüm çybygy ösýär: Ol Ginnesiň rekordlar kitabyna girizildi

Tibetde tapylan 416 ýaşly üzüm agajy dünýäde iň gadymysy diýlip ykrar edildi. Ösümlik Ginnesiň rekordlar kitabyna girizildi. Uzak ýaşan bu agaç Gündogar Tibet daglarynda, Dzogang etrabynyň Zuoba obasynda, 2400 metr belentlikde ýerleşýär...