NASA Ýewropanyň iň jikme-jik suratlaryny ýaýratdy

  • 24.05.2024 21:20
  • 10k+

Ýupiteriň buzly "aýy" bolan Ýewropanyň iň jikme-jik suratlary çap edildi. 2022-nji ýylyň sentýabr aýynda “Ýunona” kosmiki gämisi tarapyndan düşürilen suratlar alymlara astynda suwuk suw bar diýip hasaplanýan emeli hemranyň relýefini we geologiýasyny has gowy öwrenmäge kömek eder diýip, “Haýtek” ýazýar.

Esasy ylym gurallary däl-de, goşmaça enjamlar bilen alnan täze suratlar Ýupiteriň şöhlelenýän ýagtylygy bilen ýagtylandyrylan Ýewropanyň gijeki tarapynyň ilkinji şekillerini üpjün edýär. Esasanam, alymlaryň ünsüni “Ördekburun” sebiti – 37X67 km ölcegi bolan meýdan özüne çekýär, bu ýer geologiki aýratynlyklardan çen tutsaň, täze emele gelen ýerdir.
Jikme-jik suratlar zyňyndylary gözlemek we suwy seljermek üçin ýer tapmaga kömek eder. Alymlar suw geýzerleriniň yzlaryny gözleýärler, emma şu wagta çenli Saturnyň emeli hemrasy Enseladdaky ýaly açyk zyňyndylar bellige alynmady.
“Ýunon”-yň şekilleri geljekde Ýewropany öwrenmäge taýýarlyk görmekde möhüm ädimdir. 2024-nji ýylyň ahyrynda Amerikanyň Europa Clipper zondy, şeýle hem 2023-nji ýylda başlanan Ýewropa JUICE-i Ýupitere ugraar.
Ýewropanyň relýewi baradaky maglumatlar bu enjamlary gondurmak üçin ýerleri saýlamaga we buzasty ummandan ýaşaýyş alamatlaryny gözlemäge kömek eder.


düýn 18:03
1.2k+

Perseverance roweri Marsda özbaşdak çelgi almagy öwrendi

NASA-nyň Perseverance roweri taryhda ilkinji gezek Gyzyl planetada özüniň takyk çelgisini özbaşdak kesgitlemek mümkinçiligine eýe boldy.  Öňler rower diňe tigirleriniň aýlanyşyna we töweregiň wizual seljermesine bil baglap, 30 metre ýetýän derejede ýalňyşlyk goýberýärdi...

düýn 16:59
1.5k+

Aýa dolanmak kyn boldy: NASA Artemis II Aý missiýasyny ýene yza süýşürýär

NASA-nyň Artemis II aý missiýasynyň 6-njy marta meýilleşdirilen uçuşy tehniki näsazlyklar sebäpli yza süýşürilýär. Nobatdaky barlag wagtynda SLS raketasynyň ikinji basgançagynyň hereketlendiriji desgasynda geliý akymynyň bozulmagy ýüze çykaryldy...

düýn 14:29
6.1k+

Alymlar 1949-njy ýylda Bermud adalarynda ýazga alnan geň sesiň syryny açdylar

Üstünden 77 ýyl geçeninden soň, Bermud adalarynda ýazgy edilen nämälim sesiň nireden çykanlygy belli boldy. Ol küýki kitiň aýdymynyň iň irki ýazgysy bolup çykdy. 1949-njy ýylyň 7-nji martynda «Atlantis» barlag gämisindäki alymlar Bermud adalarynyň kenarynda akustiki tejribeler geçirdiler...

düýn 09:10
1.6k+

Ýabany totyguşlar özara «gepleşikde» çylşyrymly sintaksis düzgünlerini ulanýarlar

Sary boýunly amazonlar (totyguşlaryň seýrek duş gelýän Amazona auropalliata görnüşi) ýabany tebigatda wokal duetlerini emele getirenlerinde çylşyrymly sintaksisi ulanýarlar. Bu barada Journal of Avian Biology neşiri habar berýär...