Alymlar K2-18b planetasyny Ýerden daşgary hem ýaşaýşyň bardygyna esasy dalaşgär diýip bellediler

  • 29.04.2024 22:35
  • 13k+

Beýik Britaniýanyň Kembrij uniwersitetiniň astronomlary bizden bary-ýogy 120 ýagtylyk ýyly uzaklykda ýerleşýän K2-18b planetasynda ýaşaýyş bolup biler diýip hasaplaýarlar. Planeta öz ýyldyzynyň ýaşap boljak zolagynda ýerleşýär we her 33 günden bir gezek onuň daşyndan aýlaw edýär diýip, Daily Mail ýazýar.

Hubble kosmos teleskopy arkaly alnan maglumatlar öň K2-18b-iň atmosferasynda suw buglarynyň bolandygyny görkezýärdi. Soňra Jeýms Uebb teleskopy ondaky dimetilsulfidi - Ýer ýüzünde, esasan, janly organizmler tarapyndan öndürilýän gazy tapdy, ony, esasanam, umman fitoplanktony bölüp çykarýar.
Uebb planetany gözegçilikde saklamagyny dowam etdirer. Alymlar zerur maglumatlary ýygnap, ýakyn wagtda öwrenip başlarlar, ýöne derňewler birnäçe aý dowam eder.
Gipotezalar tassyk bolsa, K2-18b ýaşap boljak ekzoplanetanyň ornuna esasy dalaşgär bolar.
Käbir alymlar planetanyň ummany gaýnadyp biljek ýokary temperaturasyna salgylanyp, şübhe bildirýärler, beýlekiler hatda K2-18b-iň suw däl-de, läbik ummany bilen örtülip biljekdigine ynanýarlar.
Alymlara bu meseläni aýdyňlaşdyrmak üçin wagt gerek bolar.


19.02.2026 09:05
1.7k+

Perseverance barlaglary Marsyň öň çygly we maýyl bolandygyny tassyklady

Marsyň ýüzünde geçirilen barlaglar milliardlarça ýyl ozal bu planetanyň öň çaklanylyşy ýaly buz bilen örtülmän, gaýta maýyl we çygly bolandygyny görkezdi. Munuň özi «Nuh eýýamy» diýlip atlandyrylýan döwürde (takmynan 4,1–3,7 mlrd ýyl ozal) Marsda äpet suw howdanlarynyň we derýalaryň bolandygyny çaklamaga doly mümkinçilik berýär...

18.02.2026 15:45
3.6k+

Özbegistan 2028-nji ýyla çenli ilkinji ylmy hemrany we kosmonawty uçurmaga taýýarlanýar

Özbegistan 2028-nji ýylda 6U görnüşli ilkinji ylmy hemrasyny uçurmagy meýilleşdirýär. Bu hemra türki halklaryň görnükli astronomy, matematigi, akyldary we şahyry Mirzo Ulugbegiň hormatyna atlandyrylar. Şeýle hem Respublikada ýurduň ilkinji kosmonawtyny taýýarlamak boýunça işler alnyp barylýar...

18.02.2026 12:14
4.3k+

12 000 ýyl ozal ekerançylygyň dörän ýerini anyklamak başartdy

Häzirki zaman oba hojalyk ekinleriniň ýabany ata-babalarynyň 10–12 müň ýyl ozal ýaýraýşynyň ilkinji jikme-jik kartasy döredildi. Kopengagen uniwersitetiniň (Daniýa) we Basklar ýurdunynyň uniwersitetiniň (Ispaniýa) halkara alymlar toparynyň ylmy işi «Open Quaternary» žurnalynda çap edildi...

18.02.2026 12:01
8.1k+

Alymlar Antarktidanyň buzuny ilkinji gezek Ýeriň gabygyna çenli burawlap, superkontinentiň yzyny tapdylar

Halkara alymlar topary Gündogar Antarktidadaky güýçli magnit anomaliýasynyň gelip çykyşyny ilkinji gezek anykladylar. Barlaglar bu hadysanyň takmynan bir milliard ýyl ozal gadymy kontinentleriň çakyşmagy we Rodiniýa superkontinentiniň emele gelmegi bilen baglanyşyklydygyny görkezdi...