Amerikaly astronawtlar Aýa ýyladyşhana we ylmy gurallary elterler

  • 01.04.2024 14:16
  • 6.9k+

NASA 2026-njy ýylda meýilleşdirilýän “Artemisda III” missiýasynyň çäginde üç sany ylmy enjamy Aýa eltip berer diýip, Space.com-a salgylanýan Naked Science ýazýar.

Bu enjamlaryň biri Aýyň ekstremal şertleriniň ösümlikleriň ösmegine we köpelmegine edýän täsirini öwrenmek üçin döredilen LEAF (“Aýyň oba hojalygyň ösümlik dünýäsine täsiri”) kiçi ýyladyşhanasy bolar. Synag alymlara Aýda nädip gök önümleri ösdürip ýetişdirmelidigine we ony geljekki Aý bazasy üçin iýmit çeşmesi hökmünde ulanyp boljakdygyna düşünmäge kömek eder.
Beýleki iki enjam - LEMS (Aýyň daşky gurşawyna gözegçilik stansiýasy) we LDA (Aýyň dielektrik analizatory). LEMS iki ýyllap Aý titremelerine gözegçilik etjek özbaşdak seýsmometrler toplumydyr. Bu Aýyň gabygynyň we mantiýasynyň gurluşyny karta geçirmäge mümkinçilik berer.
LDA Aý regolitiniň dielektrik häsiýetlerini ölçär, bu alymlara onuň gurluşy, gyrawyň ýa-da buzuň emele gelmeginiň mümkindigi barada maglumat almaga kömek eder.
Enjamlaryň üçüsi hem Aýyň günorta polýusynyň golaýynda ýerleşdiriler, şol ýerde geljekde Aý bazasyny gurmak meýilleşdirilýär.
Ozal biz Aý demir ýoly konsepsiýasynyň işlenilip taýýarlanýandygy barada habar beripdik.


düýn 22:13
2.4k+

Awstraliýanyň gadymy kengurulary 250 kg agrama garamazdan böküp bilipdirler

Alymlar mundan 13–30 müň ýyl ozal Awstraliýada ýaşan äpet kengurularyň 250 kilograma ýetýän agramyna garamazdan, böküp bilendiklerini anykladylar. Deňeşdirmek üçin aýtsak, häzirki döwrüň iň uly gyzyl kengurularynyň agramy 90 kilogramdan geçmeýär...

düýn 16:17
5.9k+

Heopsyň Beýik piramidasynyň gurluşygy hakda geň çaklama öňe sürüldi

Nature žurnalynda çap edilen täze ylmy iş taryhçylaryň Gizadaky Heopsyň Beýik piramidasynyň gurluşygy baradaky garaýyşlaryna täzeden seretmegine sebäp bolup biler. Gözleglerden gelip çykýan netijelere görä, bu ägirt desga gurlan wagtynda diňe bir daşky eňňitler däl, eýsem gurluşyň içinde gizlenen içki agramlyklar we bloklar ulgamy hem ulanylan bolmagy ähtimal...

25.01.2026 23:25
2.5k+

Adam haçan ýene Aýa uçmaly? NASA munuň mümkin bolan senelerini belli etdi

NASA "Orion" kosmos gämisiniň ekipažy bilen Aýyň daşyndan aýlanyp gelmeli "Artemis II" dolandyryşly missiýasynyň goýberiş tertibini neşir etdi. Bu maglumat agentligiň X sosial ulgamyndaky resmi hasabynda paýlaşyldy...

24.01.2026 12:01
2.7k+

Alymlar rekord derejeli ýylylyk geçirijiligi bolan metal döretdiler

Los-Anjelesdäki Kaliforniýa uniwersitetiniň Samueli inženerçilik mekdebiniň alymlary teta fazasynda (θ-TaN) tantal nitridiniň ýylylyk geçirijiligi metr-kelwinde 1100 watta çenli bolan ýörite görnüşini sintez etdiler...