Hytaý tebigy gazyň importynda iň ýokary rekord goýmagy dowam etdirýär: iýun aýynda gazyň turbageçirijiler arkaly iberilişi täze taryhy rekord goýdy; suwuklandyrylan tebigy gaz iberilişi bolsa şu aýda iň ýokary derejä ýetdi.
Umuman alanyňda (turbageçirijiniň üsti bilen we LNG görnüşinde) Hytaý 2023-nji ýylyň iýun aýynda 13,4 milliard kub metr gazy import etdi. (2022-nji ýylyň iýunyna çenli + 19%), bu hem şu aý üçin taryhy ýokary derejedir.
Çäklendiriji çäreler ýatyrylandan soň, 2023-nji ýylda Hytaýyň ykdysadyýetiniň ösüşi dünýäniň energiýa bazaryndaky dinamikanyň esasy faktorlaryndan biridir.
Gaz turbalary
Turbageçirijiniň üsti bilen gazy import etmek boýunça öňki rekord 2023-nji ýylyň maý aýynda (5,762 milliard kub metr) goýlupdy, ýöne şu aýyň senenama günleriniň azdygyna garamazdan, iýun aýynda (5,785 milliard kub metr) beklendi.
Hytaýa gaz geçirijisi arkaly berilýän gazyň ýagdaýy häzirki wagtda alyjynyň syýasaty bilen däl-de, eýsem ýyladyş möwsümi gutarandan soň, Merkezi Aziýada satyjylaryň artan mümkinçilikleri bilen kesgitlenýär. 2023-nji ýylyň başyndan başlap, üpjünçiligi artmagyň meýilnamasyna laýyklykda, “Sibiriň güýji” turbageçirijisi arkaly Russiýanyň eksportyny artdyrmak meýilleşdirilýär.
Russiýa “Sibiriň güýji” magistraly arkaly Hytaýa takmynan 1,9 milliard kub metr gaz ugratdy. Türkmenistan - 2,69 milliard kub metr (2022-nji ýylyň iýun aýyna çenli -2%), Gazagystan - 610 million kub metr (+ 38%), Özbegistan - 370 million kub metr. m (9% azalýar), Mýanma - takmynan 290 million kub metr gaz ugratdy.
Suwuklandyrylan tebigy gaz
Hytaýyň suwuklandyrylan tebigy gazynyň importy 2023-nji ýylyň iýunynda, geçen ýylyň degişli aýy bilen deňeşdirilende, 24% - 5,859 million tonna ýa-da 7,6 milliard kub metre çenli ýokarlandy. Şeýle hem 2021-nji ýylyň iýun aýyndaky görkezijiden (5,672 million tonna) geçdi. Şeýlelikde, ýurduň ykdysadyýeti iýun aýy üçin iň ýokary suwuklandyrylan gazyň importynyň görkezijisini täzeledi.
Iýun aýynda Hytaý yzygiderli üçünji aý import edilýän LNG boýunça Ýaponiýadan öňe geçdi (netijesi 4,53 million tonna). 2023-nji ýylyň 6 aýynyň jemi boýunça-da birinjilik HHR-e geçdi.
Awstraliýa Hytaýa iberýän suwuklandyrylan gazynyň möçberi boýunça birinji ýeri eýeleýär - 2,88 milliard kub metr, ýa-da 2,2 million tonna, ikinji ýerde Katar - 1,642 milliard kub metr, Russiýa Federasiýasy ilkinji üçlügi soňlaýar - 760 million kub metr.
