Adamyň ganynda ilkinji gezek mikroplastika tapyldy

  • 29.03.2022 20:29
  • 21k+

Amsterdamyň Erkin uniwersitetiniň alymlary ilkinji gezek adam ganynyň mikroplastika bilen hapalanmasyny ýüze çykardylar. Bu açyş bölejikleriň tutuş beden boýunça hereket edip, organlarda ornaşyp biljekdigini görkezýär diýip, Day.Az belleýär.

Derňew geçirijiler 22 sany näbelli donoryň gan nusgalaryny seljerdiler we olaryň 17-sinde ululygy 0,0007 mm çenli bolan plastik bölejiklerini tapdylar. Nusgalaryň ýarysynyň düzüminde adatça içgiler üçin çüýşelerde ulanylýan PET-plastigi, olaryň üçden birinde bolsa önümleri gaplamakda ulanylýan polistirol tapyldy. Gan nusgalarynyň dörtden biri plastik paketleri taýýarlamakda ulanylýan polietileni saklaýardy. Käbirinde bolsa plastigiň iki ýa-da üç görnüşi bar. 

“Biziň gözleglerimiz ganymyzda polimer bölejikleriniň bardygyna ilkinji subutnamadyr – bu öňegidişlik netijesi. Şeýle-de bolsa, biz derňewimiziň çägini giňeltmeli we nusgalaryň ölçegini, baha berilýän polimerleriň sanyny artdyrmaly” – diýip, ekotoksikolog Dik Wetkah aýtdy. Goşmaça gözlegler eýýäm dowam etdirilýär diýip, ol sözüniň üstüni ýetirdi.


şu gün 12:14
3k+

12 000 ýyl ozal ekerançylygyň dörän ýerini anyklamak başartdy

Häzirki zaman oba hojalyk ekinleriniň ýabany ata-babalarynyň 10–12 müň ýyl ozal ýaýraýşynyň ilkinji jikme-jik kartasy döredildi. Kopengagen uniwersitetiniň (Daniýa) we Basklar ýurdunynyň uniwersitetiniň (Ispaniýa) halkara alymlar toparynyň ylmy işi «Open Quaternary» žurnalynda çap edildi...

şu gün 12:01
5.6k+

Alymlar Antarktidanyň buzuny ilkinji gezek Ýeriň gabygyna çenli burawlap, superkontinentiň yzyny tapdylar

Halkara alymlar topary Gündogar Antarktidadaky güýçli magnit anomaliýasynyň gelip çykyşyny ilkinji gezek anykladylar. Barlaglar bu hadysanyň takmynan bir milliard ýyl ozal gadymy kontinentleriň çakyşmagy we Rodiniýa superkontinentiniň emele gelmegi bilen baglanyşyklydygyny görkezdi...

şu gün 09:57
4k+

Wýetnamda 2000 ýyl ozal dişleri garaltmak däbi bolupdyr: bu geň däbiň syry açyklandy

Dişleri garaltmaklyk — Gündogar we Günorta-Gündogar Aziýa halklarynyň arasynda gadymy döwürlerden bäri dowam edip gelýän özboluşly däpdir. Bu däp adamlar üçin "özüňkini" "ýatdan" tapawutlandyrmak, adamlary jyn-şeýtanlardan, medeniýetli halky bolsa "wagşylardan" saýhallamak ýaly birnäçe möhüm wezipäni ýerine ýetiripdir...

şu gün 07:37
5.9k+

Balykçylygyň gadagan edilmegi Ýanszy derýasynda 70 ýylda ilkinji gezek balyklaryň köpelmegine getirdi

Science žurnalynda Hytaýda geçirilen giň gerimli ekologik barlagyň netijeleri çap edildi. Onda alymlar 2021-nji ýylda Ýanszy derýasynyň howzunda täjirçilik maksatly balyk tutmaga girizilen on ýyllyk moratoriýanyň netijelerine baha berdiler...