Koronawirusyň esasy gowşak tarapy ýüze çykaryldy

  • 18.08.2020 14:13
  • 29k+

Amerikan alymlary koronawirusyň oňa bar bolan serişdeleriň kömegi bilen täsir etmäge mümkinçilik berjek gowşak tarapyny ýüze çykardylar. Çikago uniwersitetiniň ýanyndaky Pritsker adyndaky molekulýar inženeriýasy mekdebiniň barlag işini alyp baryjylary alnan maglumatlary “Science Advances” žurnalynda neşir etdiler. Bu barada Ria NOWOSTI ýazýar.

Makalanyň awtorlarynyň bellemegine görä, “dermanlar üçin has gowy nyşan” – bu Mpro proteaza (wirusyň replikasion mehanizmine gatnaşýan ferment). Öň, lukmanlar onuň gurluşyna täsir etmekçi we onuň kömegi bilen täze koronawirus bilen SARS-CoV-yň arasyndaky tapawudy anyklamakçy boldular.
Amerikan hünärmenlerine belokda koronawirus ýokanjyny bejermekde täze strategiýalary işläp düzmegiň esasy açary bolup biljek, öň öwrenilmedik baglanyşygy tapmak başartdy.

Alymlar proteaza has netijeli täsir edýän birleşmeleriň biriniň çişmä garşy we antioksidant häsiýetine eýe bolan ebselen derman molekulasydygyny anykladylar. Hünärmenler bu tapyndy COVID-19-y bejermegiň bar bolan strategiýalaryny gözden geçirmegiň gerekdigini görkezýär diýip hasaplaýarlar.

11.01.2026 12:28
2.6k+

Çuwaşiýaly hirurglar galkan şekilli mäziň çişini aýyrmagyň täze we howpsuz usulyny işläp düzdüler

I.N.Ulýanow adyndaky Çuwaş döwlet uniwersitetiniň (ÇDU) hünärmenleri galkan şekilli mäziň zyýansyz çişlerini (kista) aýyrmagyň kämilleşdirilen usulyny oýlap tapdylar we patentlediler. Bu täze usul operasiýa wagtynda ses nerwlerine we galkan şekilli mäziň ýanyndaky ownuk mäzlere zeper ýetme howpuny iň pes derejä düşürýär...

10.01.2026 18:29
1.2k+

ChatGPT-de saglyk baradaky soraglar üçin aýratyn bölüm peýda boldy

OpenAI kompaniýasy ChatGPT-de täze funksiýany – saglyk bilen baglanyşykly soraglar üçin ChatGPT Health ady bilen aýratyn bölümi hödürledi. Bu režimde ulanyjylar has şahsylaşdyrylan jogaplary almak üçin lukmançylyk ýazgylaryny we bedeniň ýagdaýyna gözegçilik ediji programmalary birikdirip bilýär...

10.01.2026 11:15
2k+

Her gün 40 mln adam ChatGPT-ä saglyk baradaky soraglar bilen ýüz tutýar

Her gün dünýäde 40 milliondan gowrak adam saglyk barada maglumat almak üçin ChatGPT-ni ulanýar. OpenAI-iň hasabatyna görä, çat-botda ähli habarlaryň 5%-den gowragy lukmançylyk temasy bilen baglanyşykly diýip, Axios neşiri habar berýär...

07.01.2026 10:53
3.2k+

Britaniýada çaga semizligi sebäpli fastfudyň mahabatyna gadaganlyk güýje girdi

Beýik Britaniýada 21:00-a çenli fastfudyň telewizion mahabatyna resmi gadaganlyk we onuň internetde ýerleşdirilmegine doly gadaganlyk hereket edip başlady. Bu çäreler ýurtda çaga semizligine garşy göreşe gönükdirilýär diýip, The Guardian habar berýär...