Mars gijesiniň seýrek suraty: Curiosity emeli yşyklandyryşda surat düşürdi

  • 31.01.2026 18:11
  • 3.8k+

Marsyň üstüni öwrenýän "Curiosity" apparaty "gyzyl" planetanyň gijeki görnüşiniň seýrek suratyny almagy başardy.

​Bu surat 2025-nji ýylyň 6-njy dekabrynda, apparatyň Marsdaky işiniň 4740-njy  gününde düşürildi.
​Yşyklandyryş üçin marsohod özüniň robotlaşdyrylan golunyň ujunda ýerleşýän swetodiod çyralaryny ulandy. Bu swetodiodlar manipulýatorda gurnalan MAHLI (Mars Hand Lens Imager) kamerasynyň düzümine girýär. Suratyň özi bolsa apparatyň sütüninde ýerleşýän Mastcam kamerasy arkaly düşürildi. Adatça, MAHLI yşyklandyryşy gündizlerine çuňňur kölegede galýan ýerleri, meselem, burawlanan deşikleriň diwarlaryny ýa-da ylmy gurallara barýan kanallaryň girişlerini ýagtyltmak üçin ulanylýar.
​Missiýanyň başynda bu swetodiodlar gijelerine-de ulanylýardy. Şonda burawlanan deşikleriň diwarlarynyň gatlaklaryny öwrenmek arkaly jynslaryň düzümi anyklanylýardy. Soňra burawlama usuly üýtgedi, deşikler has büdür-südür we tozanly bolup başlady, netijede beýle jikme-jiklikleri saýgarmak mümkin bolmady.
​Gijeki surata düşürmäge bolan gyzyklanma 2025-nji ýylyň 13-nji noýabrynda "Nevado Sajama" diýlip atlandyrylýan nokatda burawlama işleri geçirilenden soň täzeden döredi. Inženerler deşigiň diwarlarynyň ýeterlik derejede tekizdigini belläp, yşyklandyryş bilen gijeki surata düşürmegi ýene-de synap görmegi makul bildiler. Burawlama işleri "gutujyk görnüşli gurluşlar" diýilýän ýerde — orbitadan äpet kerebe meňzeýän geologik emele gelmeleriň çäginde amaly aşyryldy.
​"Curiosity" marsohody NASA-nyň Pasadenadaky Kaliforniýa tehnologiýa instituty tarapyndan dolandyrylýan Reaktiw hereket laboratoriýasynda (JPL) işlenip düzüldi. JPL bu missiýa NASA-nyň Ylmy müdiriýetiniň adyndan Marsy öwrenmek programmasynyň çäginde ýolbaşçylyk edýär.


düýn 18:05
1.5k+

NASA Aýa uçjak missiýasynyň ýangyç guýmak synaglaryny şowly diýip tassyklady we uçuşy mart aýyna meýilleşdirdi

NASA Space Launch System (SLS) agyr göteriji raketasyny ýangyç bilen doldurmak boýunça gaýtadan geçirilen doly göwrümli synagyň üstünlikli tamamlanandygyny resmi taýdan tassyklady we taryhy Artemis II missiýasyny taýýarlamagyň jemleýji tapgyryna girişdi...

19.02.2026 09:05
1.7k+

Perseverance barlaglary Marsyň öň çygly we maýyl bolandygyny tassyklady

Marsyň ýüzünde geçirilen barlaglar milliardlarça ýyl ozal bu planetanyň öň çaklanylyşy ýaly buz bilen örtülmän, gaýta maýyl we çygly bolandygyny görkezdi. Munuň özi «Nuh eýýamy» diýlip atlandyrylýan döwürde (takmynan 4,1–3,7 mlrd ýyl ozal) Marsda äpet suw howdanlarynyň we derýalaryň bolandygyny çaklamaga doly mümkinçilik berýär...

13.02.2026 13:59
6.5k+

Alymlar: Marsda tapylan gadymy alkanlar planetada öň ýaşaýşyň bolandygyny delillendirýär

NASA-nyň «Curiosity» marsohody Geýl krateriniň palçykly jynslarynyň arasyndan uzyn zynjyrly organiki molekulalary — düzüminde 10–12 uglewod atomy bolan alkanlary ýüze çykardy. Science Alert neşirindäki makalada bellenilişi ýaly, häzirki wagtda olaryň dykyzlygy her milliarda 30–50 bölege deňdir...

09.02.2026 00:09
1.9k+

«Jeýms Webb» teleskopy iň uzakdaky «MoM-z14» galaktikasyny surata düşürdi

Astronomlar «Jeýms Webb» kosmos teleskopunyň kömegi bilen häzirki wagtda mälim bolan galaktikalaryň iň uzakdakysyny tapdylar. «MoM-z14» diýlip atlandyrylýan bu galaktikanyň şuglasynyň Ýer şaryna ýetmegi üçin takmynan 13,5 milliard ýyllyk ýol gerek bolýar...