Kosmos enjamlary wibrasiýany, ýeli we kosmonawtlaryň hereketini elektrik energiýa öwürmegi öwrener

Halkara alymlar topary kosmos apparatlaryny we skafandrlary awtonom ýagdaýda energiýa bilen üpjün etmek üçin triboelektrik nanogeneratorlary (TENG) ulanmak konsepsiýasyny hödürledi. Bu barlag Luleo tehnologiýalar uniwersitetiniň, Halifa Uniwersitetiniň we Kembrij uniwersitetiniň alymlary tarapyndan taýýarlanyldy.
TENG tehnologiýasy mehaniki hereketiň, ýagny sürtülmäniň, wibrasiýanyň ýa-da ýeliň elektrik energiýasyna öwrülmegine esaslanýar. Onuň işleýiş usuly statik elektrik energiýasyna meňzeýär: käbir materiallaryň arasyndaky aragatnaşyk zarýad döredýär. Bu bolsa hemralara ýa-da kosmonawtlaryň eşiklerine ýerleşdirip bolýan ýeňil "energiýa plastyrlaryny" döretmäge mümkinçilik berýär.
Teflondan we grafenden ýasalan enjamlar 260°C-den ýokary temperaturada we 10 kilograma çenli radiasiýa derejesinde durnuklylygyny saklaýar. Kosmosdaky ultramelewşe şöhlelenme ulgama zyýan ýetirmeýär, zarýad dykyzlygyny bolsa 157 esse artdyrýar. TENG-leri datçik we energiýa çeşmeleri hökmünde ulanmak kabeliň agramyny 30% azaldýar.
Synaglaryň dowamynda poçta markasynyň ululygyndaky generator 98 wolt öndürdi, skafandryň içine birikdirilen elementler bolsa standart ädimden 135 wolta çenli tok öndürdi. Geljekde şeýle gibrid ulgamlar «Artemis» Aý maksatnamasynyň energiýa üpjünçiliginiň esasyny düzüp biler.