Hytaý taryhynda ilkinji halas ediş kosmos missiýasyny uçurdy

  • 25.11.2025 17:22
  • 3.8k+

2025-nji ýylyň 25-nji noýabrynda ýerli wagt boýunça 12:11-de (Aşgabat wagty bilen 09:11) Hytaý gyssagly ýagdaýda “Şençžou-22” kosmos gämisiniň “Týangun” orbital stansiýasyna uçuşyny amala aşyrdy. Gämi “Çançžen-2F” raketasynda Szýusýuan kosmodromyndan ekipažsyz uçup, orbita üstünlikli çykdy.

Uçuş Hytaýyň taryhynda ilkinji halas ediş kosmos missiýasy boldy diýip, South China Morning Post ýazýar.
Gäminiň maksady kosmos zibiliniň ýa-da mikrometeoritiň urgusyndan soň zeper ýeten we ekipažyň yzyna gelmegi üçin howpsuz däl hasaplanýan “Şençžou-20” enjamyny çalyşmakdyr. “Çançžen-2F” raketasy şeýle ýagdaý üçin kosmodromda ýokary taýýarlyk derejesinde durdy, bu hem uçuşy gysga möhletde amala aşyrmaga mümkinçilik berdi.
Öňki ekspedisiýanyň ekipažy “Şençžou-20” gämisiniň illýuminatorynda jaýryklaryň peýda bolandygy üçin bu gämide Ýere dolanyp bilmedi. 14-nji noýabrda aşak düşmek üçin kosmonawtlar täze ekipažyň gämisini – “Şençžou-21-i” ulanyp, nobatçy ekipažy gämisiz goýdy. “Şençžou-22” gämisiniň uçurylmagy bu ýagdaýy düzeder.
“Şençžou-22-niň” bortunda stansiýa 600 kg töweregi ýük, şol sanda azyk we enjam iberildi. Zeper ýeten “Şençžou-20” gämisi tejribeler üçin ulanylar, şondan soň uçarmansyz režimde Ýere gaýtarylar. Ätiýaçlyk gämisini göterýän raketanyň bortunda gorag nyşany hökmünde Beýik Hytaý diwarynyň simwolik şekili, şeýle-de gyssagly herekete taýýarlygy aňladýan ýaý we oklar bardy.


25.12.2025 12:25
3.8k+

Kosmosda ozal görünmedik täze partlama görnüşi hasaba alyndy

LIGO we Virgo kosmos detektorlary taryhda ilkinji gezek AT2025ulz diýlip atlandyrylýan astronomik hadysany hasaba aldylar. Bu hadysa "supernowa" (sper-täze ýyldyz) we "kilonowa" partlamalarynyň aýratynlyklaryny özünde jemleýän düýpgöter täze partlama görnüşiniň — "superkilonowanyň" ilkinji nusgasy bolup biler...

16.12.2025 09:48
8.5k+

Aýa bir sagatda üç meteorit baryp urdy

15-nji dekabra geçilen gije Aýyň üstüne üç meteoritiň gaçyşy hasaba alyndy. Hadysa bir sagatdan az wagtyň içinde bolup geçdi. Seýrek çaknyşma seriýasy iň kuwwatly meteor akymlarynyň biri bolan Geminidiň iň ýokary işjeňligi bilen baglanyşyklydyr diýip, ýaponiýaly astronom-höwesjeň Daiçi Fuji habar berdi...

10.12.2025 09:53
5.6k+

7-nji ýanwarda planetalaryň ýörişi bolar we ol indiki gezek 2267-nji ýylda gaýtalanar

2026-njy ýylyň 7-nji ýanwarynda planetalaryň ýörişi bolar: Gün, Wenera we Mars bir hatara diýen ýaly düzüler, olaryň arasyndaky burç aralygy bolsa bir gradusa çenli azalar. Bu astronomik hadysanyň indiki gezek diňe XXIII asyrda gaýtalanmagyna garaşylýar diýip, RYA-nyň Kosmos gözlegleri institutynyň we Gün-Ýer fizikasy institutynyň metbugat gullugy habar berdi...

03.12.2025 09:20
10k+

Dekabrda Ýeriň ýaşaýjylary Superaýy, Ýupiteriň hemralaryny we sagatda 150-ä golaý meteory görüp biler

Ýeriň ýaşaýjylary dekabryň başynda birnäçe täsin astronomik hadysalara: Superaýa, Geminid meteor akymyna we Ýupiteriň iň uly hemralaryna syn edip biler. Bu barada UrFU okuw astronomiýa obserwatoriýasynyň inženeri Wladilen Sanakoýewe salgylanyp, TASS habar berýär...