Çaga heniz ene göwresindekä daşary ýurt dillerini özleşdirip başlaýar - alymlaryň barlagy

  • 09.10.2025 00:46
  • 8.7k+

 

Monreal uniwersitetiniň alymlary çaga heniz ene göwresindekä daşary ýurt dilini eşiden bolsa, onuň beýnisiniň bu dili tapawutlandyryp we bölekleýin özleşdirip bilýändigini anykladylar. Göwrelilik döwründe birnäçe hepdäniň dowamynda başga dilde gürrüňleri diňlemek, çaganyň sözleýşi kabul etmegine jogap berýän nerw ulgamlarynyň işjeňligini üýtgedip biler.

Barlaga fransuz dilinde gürleýän 60 aýal gatnaşdy. Göwrelilikleriniň 35-nji hepdesinden başlap olar yzygiderli fransuz dilindäki we daşary ýurt dilleriniň (nemes ýa-da ýewreý) birindäki gysga hekaýalaryň audioýazgylaryny diňlediler.
Doglandan soň bäbeklere şol ýazgylar gaýtadan diňledildi. Alymlar olaryň beýnisiniň işjeňligini funksional infragyzyl spektroskopiýa arkaly hasaba aldylar.
Netijelere görä, täze doglan çagalarda fransuz dilindäki ýa-da tanyş bolan daşary ýurt dilindäki gepleşik eşitdirilende, uly adamlarda ene dilini kabul edende bolşy ýaly, beýniniň şol bir bölekleri işjeňleşdi. Emma düýbünden täze bir dil goýberilende, bäbekleriň beýnisi has gowşak jogap berdi.
Barlagyň awtorlary bu maglumatlaryň çagalaryň heniz dogulmazdan ozal hem beýnileriniň ýokary çeýeligini tassyklaýandygyny we olaryň irki dil ösüşini mundan beýläk öwrenmek üçin mümkinçilikleri açýandygyny nygtadylar.


düýn 08:37
2k+

Uky beýniden öň döräpdir. Muny meduzalar subut etdi

Meduzalar hem gije-gündiziň dowamynda adamlar ýaly takmynan sekiz sagat ýatýan ekenler. Bu barada Nature Communications žurnaly Bar-Ilan uniwersitetiniň alymlaryna salgylanyp habar berýär. Lior Appelbaumyň ýolbaşçylygynda işleýän neýrobiologlar boşiçegeliler toparyna degişli jandarlary öwrenip, şeýle netijä geldiler...

29.01.2026 20:16
2k+

Çagalar bakja baglary peýdaly bakteriýalaryň esasy çeşmesi bolup çykdy

Halkara alymlar topary çagalaryň bakja-baglara gitmeginiň olaryň içege mikrobiomasynyň kemala gelmegine öý şertlerinden has güýçli täsir edýändigini anykladylar. Bary-ýogy birnäçe aýdan soň, çagalar peýdaly bakteriýalary ene-atalaryna garanyňda, öz deň-duşlary bilen has işjeň alyş-çalyş edip başlaýarlar...

29.01.2026 18:18
7.5k+

Matematik alym tas iki asyrdan bäri çözülmeze dönen deňlemäni çözdi

Russiýaly matematik Iwan Remizow differensial deňlemeler nazaryýetine degişli bolan we 190 ýyldan gowrak wagt bäri analitiki usul bilen çözüp bolmaýar diýlip hasaplanan meseläniň çözgüdini tapdy. Habarda häzirki zaman ylmynyň esasy gurallarynyň biri bolan üýtgeýän koeffisiýentli ikinji tertipli differensial deňlemeler barada gürrüň gidýär...

28.01.2026 18:38
6.4k+

Gýoteniň kolleksiýasyndaky ýantar daşynyň içinde 40 mln ýyl ozal gatap galan garynja tapyldy

Fridrih Şiller adyndaky Ýena uniwersitetiniň alymlary ýantar daşynyň içinde 40 million ýyl ozal gatap galan garynjany tapdy. Bu tapyndy meşhur nemes şahyry Iogann Wolfgang fon Gýoteniň kolleksiýasyndaky ýantar daşy öwrenilen wagty ýüze çykaryldy...