Haýwanlar üçin birbada iki keselden goraýan ilkinji umumy sanjym döredildi

  • 26.09.2025 19:59
  • 1.8k+

Belgorod döwlet milli gözleg uniwersitetiniň hünärmenleri Stawropol biofabrikasynyň we RYA-nyň Mikroorganizmleriň biohimiýa we fiziologiýa institutynyň alymlary bilen bilelikde özboluşly bakteriýany we onuň esasynda haýwanlary salmonellýozdan we kolibakteriozdan goraýan sanjymy döretdi.

Ozal haýwanlara bu kesellere garşy dürli derman serişdeleri bilen sanjym etmeli bolýardy. Täze Salmonella enteritidis R-6 ecp-schomo ştammy iki patogenden hem goragy birleşdirip, sanjymyň netijeliligini ýokarlandyrýar we önümçilik çykdajylaryny azaldýar.
TASS-yň belleýşi ýaly, adaty bakteriýanyň genomyna Escherichia coli 388 ştammly ecpABCD  bakteriýasynyň DNT bölegi goşuldy. Ol täze ştammyň öýjüklerine haýwanlarda salmonellýoza we kolibakterioza garşy durnukly immunitet döredýän beloklary işläp çykarmaga mümkinçilik berýär.
Sanjym tejribe-gözegçilik synaglaryndan geçdi we Russiýanyň Oba hojalygy ministrliginde hasaba alynmaga taýýarlanýar. Täze ştamm BKMB-3828D belgisi bilen Bütinrus mikroorganizmler ýygyndysynda saklanýar. Sanjym eýýäm patent almagyň ugrunda.


düýn 22:33
2.7k+

Yrakda Aleksandr Makedonskiniň ýiten şäheriniň anyk ýeri kesgitlendi

Yragyň günortasynda ylmy gözlegçiler Aleksandr Makedonskiý tarapyndan esaslandyrylan port şäheri — Tigrdäki Aleksandriýanyň ýerleşýän ýerini anyklamagy başardy. Ol asyrlaryň dowamynda ýazuw çeşmelerinden mälim bolsa-da, birmeňzeş atly birnäçe şäheriň bolmagy sebäpli, onuň anyk ýerleşýän nokady jedelli mesele bolup galypdy...

düýn 17:42
2.3k+

Azyk önümleriniň ýaramlylyk möhletini uzaldýan plýonka oýlanyp tapyldy

Öz üstündäki mikroplaryň tas 100 göterimini ýok etmäge ukyply, azyk önümlerini gaplamak üçin niýetlenen innowasion material döredildi. Bu täzelik önümleriň saklanyş möhletini artdyrmaga we iýmitden zäherlenmek töwekgelçiligini azaltmaga mümkinçilik berer diýip, Tomsk döwlet uniwersitetiniň (TDU) saýtynda habar berilýär...

düýn 02:25
4.1k+

Türkmen himikleri ekologiýa taýdan has arassa sement öndürmegiň usulyny tapdylar

Türkmen alymlary taýýar materialyň hilini ýitirmezden, çig malyň we ýangyjyň sarp edilişini azaltmaga mümkinçilik berýän, mineral goşundylaryň paýy ýokarlandyrylan portlandsement öndürmegiň tehnologiýasyny işläp düzdüler...

05.02.2026 16:20
7.8k+

Ispaniýada taryhda iň kiçijik dinozawrlaryň biri tapyldy

Ispaniýanyň demirgazygynda paleontologlar dinozawryň täze görnüşini — irki hek döwrüniň iň kiçi ornitopodlarynyň biri bolan Foskeia pelendonum diýlip atlandyrylan görnüşi ýüze çykardy. Bu jandaryň boýy ýarym metrden geçmeýär, emma onuň kelleçanagynyň gurluşy örän çylşyrymly we ewolýusion taýdan ösen bolup çykdy...