“Makdono meteoriti” adyny alan kosmos daşy iýun aýynda ABŞ-nyň Jorjiýa ştatynyň Makdono şäherindäki bir öýüň üçegini deşdi. Jorjiýa uniwersitetinden planetar geolog Skott Harris bu materialy öwrendi we meteoritiň takmynan 4,56 milliard ýyl ozal emele gelendigini kesgitledi. Bu Ýeriň ýaşyndan, takmynan, 20 million ýyl uly diýmekdir.
Derňew Makdononyň Marsdan gelendigini we, takmynan, 470 million ýyl ozal dargap giden uly asteroid bilen baglanyşyklydygyny görkezdi.
"Ol Mars bilen Ýupiteriň arasyndaky esasy guşaklykdaky asteroidler toparyna degişlidir. Indi muny, takmynan, 470 million ýyl ozal uly asteroidiň dargamagy bilen baglanyşdyryp bileris öýdýäris" - diýip, Harris belledi.
Meteorit 26-njy iýunda ýagty şöhle saçdy. NASA diametri bir metre golaý bolan obýektiň sagatda 47 müň kilometr tizlik bilen hereket edendigini hasaplady. Amerikan Meteor Jemgyýeti ýurduň günorta-gündogarynda otly şaryň görlendigi barada 240-dan gowrak habar aldy. Köp adamlar zarbanyň sesini eşitdiler we duýdular, käbirleri oňa ýer titreýändir öýtdüler.
Meteorit atmosferadan geçip barýarka badyny haýallatdy we böleklere bölündi. Ýere gaçyp gelýärkä onuň galan bölekleri jaýyň üçegini, petigini we howa çalşygy turbalaryna deşip geçdi. Daş myhman otagynyň poluny oýdy. Ol ýakyn aralykdan ok atylan ýaly sesi we titremäni döretdi. Ýere gelip urlandan soň, daş pytrady we kosmiki tozany otagyň içine ýaýratdy. Jaýyň eýesi henizem onuň böleklerini tapýar.
Harris optiki we elektron mikroskopiýa arkaly daşyň 23 gramyny analiz etdi we meteoritiň düzüminde metal az bolan daş (hondrit) bolandygyny kesgitledi.
Jorjiýa uniwersitetinde meteoriti öwrenmek dowam edýär, käbir nusgalary “Tellusyň ylmy dünýäsi” muzeýinde goýlar.
