Emeli hemralar Aralgum çölüniň ulalýandygyny görkezýär: Aral deňzi çekilmegini dowam edýär

  • 10.04.2025 16:03
  • 16k+

Ýewropa kosmos agentligi (ESA) Aral deňziniň 2025-nji ýylyň martynda Sentinel-2 emeli hemrasy tarapyndan düşürilen suratyny çap etdi.

Gazagystan bilen Özbegistanyň araçäginde ýerleşýän suw howdany bir wagtlar Merkezi Aziýadaky iň uly suw giňişlikleriniň biridi. Emma 1960-njy ýyllarda Syrderýa bilen Amyderýanyň suwlary pagta meýdanlaryny suwarmak üçin başga tarapa ugrukdyryldy. Şondan soň deňiz çalt kiçelip, gurap başlady.
Täze düşürilen suratda Aral deňziniň günbatar böleginiň ep-esli kiçelendigi, gündogar böleginiň bolsa doly diýen ýaly gurandygy görnüp dur. Suwuň gurap galan ýerinde gurak meýdan peýda bolupdyr. Suratda ozal deňziň düýbüniň bolan ýerinde açyk reňkli meýdan göze ilýär. Indi bu ýerlere Aralgum çöli diýilýär. Ol Ýerdäki iň ýaş çöl hasaplanylýar.


16.01.2026 09:05
2.6k+

2025-nji ýyl gözegçiligiň taryhynda iň yssy ýyllaryň üçlügine girdi

2025-nji ýyl XIX asyryň ortalarynda yzygiderli gözegçilik başlany bäri iň yssy ýyllaryň sanawynda üçünji boldy. Bu barada ÝB-niň «Copernicus» klimat agentliginiň we Bütindünýä meteorologiýa guramasynyň maglumatlaryna salgylanyp, The Guardian habar berýär...

14.01.2026 11:03
2.5k+

2025-nji ýylda dünýä ummanynyň temperaturasy rekord derejede ýokary boldy

2025-nji ýylda dünýä ummany rekord mukdarda ýylylygy özüne siňdirdi, bu hem täze temperatura rekordyna sebäp bolup, adatdan daşary howa hadysalaryny güýçlendirdi. Bu barada Advances in Atmospheric Sciences žurnalyndaky ylmy gözlege salgylanyp, The Guardian habar berýär...

22.12.2025 13:53
5.6k+

Klimatologlar: Asyryň ortalaryna çenli Ýer ýüzünde her ýyl 4 müňe çenli buzluklar ýok bolar

Eger global maýlamaklyk asyryň ahyryna çenli temperaturanyň 1,5-4 gradus Selsiý ýokarlanmagyna getirse, eýýäm şu asyryň ortalaryna çenli Ýer her ýyl 2000-den 4000-e çenli buzlugy ýitirer. Netijede, buzluklaryň umumy sany 200 müňden 18 müňe çenli azalyp biler...

20.11.2025 10:55
2.9k+

Alymlar: Kosmos zyňyndylary Ýeriň atmosferasyny metallar bilen çalt hapalaýar

Nemes alymlarynyň halkara barlaglarynyň netijelerine görä, Ýeriň atmosferasy kosmos galyndylary sebäpli metallar bilen barha köp hapalanýar. Orbital mega-toparlaryň döremegi we uçuşlaryň köpelmegi bu prosesi has-da güýçlendirýär...