Fram2 missiýasy: SpaceX-iň gämisi ilkinji gezek Ýeriň polýuslarynyň üstünden geçer

  • 02.04.2025 11:09
  • 3.3k+

SpaceX kompaniýasy Fram2 hususy missiýasynyň çäginde Crew Dragon kosmos gämisini uçurdy. Bu polýar orbitada amala aşyrylýan ilkinji adamly uçuşdyr diýip, «CNN» habar berýär.

Gäminiň Ýeriň ekwatoryna 90 gradus ýapgytlykdaky burçdan kosmosa çykmagyna garaşylýar. Häzirki wagta çenli Ýeriň polýuslaryna iň ýakyn geçen kosmos gämisi 1963-nji ýylda uçurylan sowet «Wostok-6» bolup, ol 65 gradus ýapgytlykdaky burçdan kosmosa çykypdy.
Dolulygyna raýatlardan ybarat ekipaž kosmosda 3-5 gün bolar. Olar demirgazyk şöhlelerini synlarlar. Missiýanyň agzalarynyň biri, kinorežissýor Ýannike Mikkelsen, bu täsin tebigy hadysany ýörite enjamlar arkaly surata düşürmegi meýilleşdirýär.
Şeýle hem ekipaž kosmosda birnäçe ylmy synaglary geçirer. Barlaglaryň maksady kosmos uýgunlaşma sindromyny (astronawtlaryň 60%-den gowragyna täsir edýän baş aýlanma we kelleagyry), orbitada rahat uky bilen bagly meseleleri hem-de zenan gormonlarynyň derejesini öwrenmekdir. «CNN-iň» bellemegine görä, kosmosa çykan 700-den gowrak adamyň bary-ýogy 15%-i zenan, bu bolsa dartyş güýjüniň ýok şertlerinde olaryň beden aýratynlyklary baradaky ylmy maglumatlaryň azlygyna sebäp bolýar.
Fram2 missiýasynyň ýene bir möhüm ylmy synagy orbitada wýoşenka kömeleklerini ösdürip ýetişdirmekdir. Ekipaž bu kömelekleriň Aý we Mars missiýalary üçin durnukly iýmit çeşmesi bolup biljekdigini ýa-da bolup biljek däldigini barlarlar.
Gaýdyp gelenlerinde, ekipaž Kaliforniýanyň kenarlaryna gonar.


22.03.2026 15:08
2.5k+

Marsda ilkinji gezek ýakut we sapfir emele getirýän mineral tapyldy

"Perseverance" mars apparaty Marsda ilkinji gezek korundyň — Ýer ýüzünde ýakut (rubin) we sapfirleriň emele gelmegine sebäp bolýan mineralyň spektral alamatlaryny ýüze çykardy. Bu yzlar Ýezero krateriniň gyrasyndaky dag jynslarynda tapyldy...

22.03.2026 03:49
3.2k+

«Şençžou-21» ekipažy orbitada ilkinji «kosmos» pomidorlarynyň hasylyny ýygdy

Hytaýyň «Týangun» orbital stansiýasyndaky «Şençžou-21» missiýasynyň ekipažy «kosmos pomidorlarynyň» ilkinji hasylynyň üstünlikli ýygnalandygyny habar berdi. Hytaýyň merkezi telewideniýesiniň (CCTV) maglumatyna görä, astronawtlar aeroponika desgasynyň kömegi bilen "çerri" pomidorlary ösdürip ýetişdirdiler...

18.03.2026 14:50
2.8k+

Älem toruny öwrenjek dünýädäki iň uly teleskopyň gurluşygyna başlandy

Älemiň iň ägirt gurluşlarynyň biri bolan «älem toruny» (cosmic web) öwrenmek üçin niýetlenen MOTHRA teleskopynyň gurluşygyna başlandy. Bu enjam galaktikalaryň arasynda ýerleşýän we garaňky materiýanyň ýaýrawyny görkezýän gazyň örän gowşak şöhlelenmesini hasaba alar...

17.03.2026 15:50
1.7k+

Hytaý raketasy Ýeriň ýüzüne gözegçilik edýän hemrany orbita çykardy

Hytaýyň «Çançžen-6A» («Beýik ýöriş-6A») raketa göterijisi ýekşenbe güni raýat maksatlary üçin niýetlenen «Ýaogan-50 02» atly Ýere uzakdan aralykdan gözegçilik ediji hemrany orbita çykardy diýip, CGTN teleýaýlymy habar berdi...