Ýakutiýada Ýana atly mamont çagasynyň läşi öwrenilýär. Onuň 50 müň ýyl ýaşy bar

  • 31.03.2025 08:31
  • 12k+

Demirgazyk-Gündogar Federal uniwersitetinde (NEFU) mamont çagasynyň läşini öwrenmäge bagyşlanan halkara ylmy seminar başlandy. Alymlar oňa Ýana diýip at goýdular diýip, RBC habar berýär.

Taryhdan öňki haýwanyň läşi 2024-nji ýylyň iýun aýynda Werhoýanskiý etrabynyň Batagaýka sebitinden tapyldy. Tapyndynyň geologiki ýaşy 50 müň ýyldan geçýär diýip, uniwersitetiň metbugat gullugy habar berýär.
Mamont çagasy barada ilkinji gezek dekabr aýynda jemgyýetçilige mälim edildi. Barlaglar onuň oňat ýagdaýda saklanandygyny tassyklady.

“Kellesinden ýiten ýeri ýok, tumşugynda, gulaklarynda we agyz boşlugynda göze görnüp duran şikes ýok” – diýip, SWFU-nyň Telegram kanalynda habar berildi.  Bu tapyndy dünýäde şeýle gowy ýagdaýda saklanyp galan ýedinji nusga boldy.

Tapyndy SWFU-nyň "Batagaýka" ylmy merkeziniň golaýyndaky Ýana derýasynyň basseýninde ýerli ýaşaýjylar tarapyndan ýüze çykaryldy. Olaryň sözlerine görä, läş hemişelik doň gatlakdan ýarym çözen ýagdaýda çykypdyr.
27–28-nji martda alymlar anatomo-morfologiki, molekulýar-genetiki, mikrobiologiki we beýleki barlaglary geçirdiler. Hünärmenler çaga mamontyň ýaşan ýeriniň tebigy we howa şertlerini täzeden döretmegi meýilleşdirýärler.
Mamontyň ýogalan wagtyndaky takyk ýaşy belli däl, ýöne bir ýaş töwereginde bolandyr diýip çaklanylýar. SWFU-da geçmişde aşa gazaply howa şertleri sebäpli, haýwan çagalarynyň çalt kemala gelendigini, olaryň agyr gyşlara taýynlyk görmeli bolandygyny belläp geçdiler.


düýn 16:06
3.5k+

Alymlar 2 mln ýyl ozal ýaşan «başarnykly adamy» doly suratlandyryp bildi

Paleoantropologlar Homo habilis-iň (başarnykly adam) iň doly skeleti barada gürrüň berdi. Homo urugynyň iň irki wekilleriniň biri bolan bu görnüş 2 million ýyldan gowrak ozal ýaşapdyr. Ol awstralopitekler bilen adamlaryň has giçki ata-babalarynyň – Homo erectus-yň (göni ýöreýän adam) anatomiki aýratynlyklaryny özünde birleşdiripdir...

düýn 15:22
3.4k+

Gadymky möjegiň iýmit galyndylary 14,000 ýyl mundan ozal ýaşan tüýli kerkiň DNK-syny öwrenmäge kömek etdi

Alymlar Sibir doňaklygynda gatap galan möjegiň aşgazanyndan tapylan et bölegini öwrenmek arkaly, takmynan 14,000 ýyl mundan ozal ýaşan tüýli kerkiň genomyny täzeden dikeltdiler. Iki aýlyk möjek çagasynyň zepersiz saklanan galyndylary 2011-nji ýylda Sibiriň demirgazyk-gündogaryndaky Tumat obasynyň golaýynda tapylypdy...

düýn 15:13
2k+

Tirannozawrlaryň ösüşi 40 ýyl dowam edipdir

Ýyrtyjylaryň daşlaşan süňklerini öwrenmek boýunça şu wagta çenli geçirilen iň uly seljermeden soň paleontologlar tirannozawrlaryň doglandan soň 40 ýyl töweregi ösmegi dowam etdirendikleri barada netijä geldiler diýip, TASS-yň habarynda aýdylýar...

16.01.2026 15:17
5.2k+

Ýeriň iň gadymy derýasy tapyldy: ol dinozawrlar döwründen hem öň akypdyr

Alymlar Ýeriň iň gadymy derýasyny tapdylar. Live Science žurnalynyň maglumatyna görä, ol Awstraliýadaky Finke derýasy bolup çykdy. Arizona uniwersitetiniň geomorfology Wiktor Beýker bu derýa ulgamynyň ýaşynyň 300 bilen 400 million ýyl aralygyndadygyny, munuň bolsa onuň dinozawrlardan hem gadymydygyny aňladýandygyny aýdýar...