3000-den gowrak hassada inçekeseli anyklamaga kömek eden alaka dynç alşa çykýar

  • 19.03.2025 06:16
  • 11k+

Karolina atly torbaly uly afrikan alakasy lukmanlara 7 ýylyň dowamynda  inçekeseli anyklamaga kömek etdi. Ol 3000-den gowrak adamyň janyny halas etdi, indi bolsa hormatly dynç alşa çykýar diýip, National Geographic ýazýar.

Hakykatda  torbaly syçanlaryň (Cricetomys) adatdan daşary ys alyş duýgusy bar. Olar ýarym damja hloryň ysyny 20 Olimpiýa basseýnine deň mukdarda alyp bilýärler. Şeýle ägirt güýç Karolina keseli haýran galdyryjy takyklyk bilen tanamaga mümkinçilik berdi. Alaka inçekeseli adaty laboratoriýa anyklaýyş usullaryndan has çalt we has anyk tapyp bildi. Ol 100 gakylyk nusgasynda infeksiýanyň bardygyny-ýokdugyny 20 minutda barlap bilýärdi. Oňa muny keselleri ýüze çykarmak we minalary tapmak üçin syçanlary ulanýan APOPO-nyň hünärmenleri öwretdi.
Karolina Tanzaniýada we Efiopiýada ýedi ýyl işlän döwründe 3000-den gowrak ýokanç kesellini ýüze çykardy.
Emma ýyllar öz möhrüni basýar. Indi "detektor" syçan dynç alşa çykdy we başga bir weteran syçan Gilbert bilen giň kapasada ýaşaýar. Olar üns we alada bilen gurşalan alaka "internatynda" ýaşaýarlar.

“Men degişme bilen muňa biziň Floridamyz diýýärin. Bu pensionerleriň kiçijik jemgyýetine meňzeýär. Hatda olaryň mydama işjeň bolmagy üçin täze oýunjaklar hem döredýäris "-diýip, APOPO-nyň taýýarlyk bölüminiň başlygy Sindi Fast aýdýar.


14.01.2026 11:06
1.7k+

Google derňewlerden soň gözleg ulgamyndan saglyk üçin howply EA jogaplaryny aýyrdy

Google kompaniýasy The Guardian tarapyndan barlanylandan soň, emeli aň tarapyndan döredilýän gysgaça jogaplaryň (AI Overviews) bir bölegini aýyrdy. Žurnalistler bu jogaplaryň lukmançylyk maglumatlarynda ýalňyşlyklary saklaýandygyny anyklady...

11.01.2026 12:28
2.9k+

Çuwaşiýaly hirurglar galkan şekilli mäziň çişini aýyrmagyň täze we howpsuz usulyny işläp düzdüler

I.N.Ulýanow adyndaky Çuwaş döwlet uniwersitetiniň (ÇDU) hünärmenleri galkan şekilli mäziň zyýansyz çişlerini (kista) aýyrmagyň kämilleşdirilen usulyny oýlap tapdylar we patentlediler. Bu täze usul operasiýa wagtynda ses nerwlerine we galkan şekilli mäziň ýanyndaky ownuk mäzlere zeper ýetme howpuny iň pes derejä düşürýär...

10.01.2026 18:29
1.3k+

ChatGPT-de saglyk baradaky soraglar üçin aýratyn bölüm peýda boldy

OpenAI kompaniýasy ChatGPT-de täze funksiýany – saglyk bilen baglanyşykly soraglar üçin ChatGPT Health ady bilen aýratyn bölümi hödürledi. Bu režimde ulanyjylar has şahsylaşdyrylan jogaplary almak üçin lukmançylyk ýazgylaryny we bedeniň ýagdaýyna gözegçilik ediji programmalary birikdirip bilýär...

10.01.2026 11:15
2.2k+

Her gün 40 mln adam ChatGPT-ä saglyk baradaky soraglar bilen ýüz tutýar

Her gün dünýäde 40 milliondan gowrak adam saglyk barada maglumat almak üçin ChatGPT-ni ulanýar. OpenAI-iň hasabatyna görä, çat-botda ähli habarlaryň 5%-den gowragy lukmançylyk temasy bilen baglanyşykly diýip, Axios neşiri habar berýär...