3000-den gowrak hassada inçekeseli anyklamaga kömek eden alaka dynç alşa çykýar

  • 19.03.2025 06:16
  • 11k+

Karolina atly torbaly uly afrikan alakasy lukmanlara 7 ýylyň dowamynda  inçekeseli anyklamaga kömek etdi. Ol 3000-den gowrak adamyň janyny halas etdi, indi bolsa hormatly dynç alşa çykýar diýip, National Geographic ýazýar.

Hakykatda  torbaly syçanlaryň (Cricetomys) adatdan daşary ys alyş duýgusy bar. Olar ýarym damja hloryň ysyny 20 Olimpiýa basseýnine deň mukdarda alyp bilýärler. Şeýle ägirt güýç Karolina keseli haýran galdyryjy takyklyk bilen tanamaga mümkinçilik berdi. Alaka inçekeseli adaty laboratoriýa anyklaýyş usullaryndan has çalt we has anyk tapyp bildi. Ol 100 gakylyk nusgasynda infeksiýanyň bardygyny-ýokdugyny 20 minutda barlap bilýärdi. Oňa muny keselleri ýüze çykarmak we minalary tapmak üçin syçanlary ulanýan APOPO-nyň hünärmenleri öwretdi.
Karolina Tanzaniýada we Efiopiýada ýedi ýyl işlän döwründe 3000-den gowrak ýokanç kesellini ýüze çykardy.
Emma ýyllar öz möhrüni basýar. Indi "detektor" syçan dynç alşa çykdy we başga bir weteran syçan Gilbert bilen giň kapasada ýaşaýar. Olar üns we alada bilen gurşalan alaka "internatynda" ýaşaýarlar.

“Men degişme bilen muňa biziň Floridamyz diýýärin. Bu pensionerleriň kiçijik jemgyýetine meňzeýär. Hatda olaryň mydama işjeň bolmagy üçin täze oýunjaklar hem döredýäris "-diýip, APOPO-nyň taýýarlyk bölüminiň başlygy Sindi Fast aýdýar.


düýn 06:44
6.4k+

Hytaýda ilkinji gezek adama doňzuň öýkeni oturdyldy

Hytaýda alymlar topary ilkinji gezek genetiki taýdan üýtgedilen doňuzdan alnan öýkeni ölüm halyndaky hassa oturtdy. Organ şol bada bitişmezlik ýagdaýyny görkezmedi. Bu hem ylmy gözlegçileriň pikiriçe, haýwan organlaryny ksenotransplantasiýa üçin ulanyp boljakdygyny tassyklaýar diýip, Nature Medicine habar berýär...

22.08.2025 15:19
5.2k+

Dişleriň sagdyn bolmagy üçin: Russiýada düzüminde probiotikler bolan sakgyç döredildi

Seçenow uniwersitetiniň hünärmenleri probiotiklerden we prebiotiklerden düzülen çeýnelýän sakgyç döretdiler. Uniwersitetiň metbugat gullugynyň habaryna görä, täze önüme «Reteriks» diýlip at berildi. Onuň maksady – kariýesiň, gingiwitiň we beýleki stomatologik keselleriň töwekgelçiligini azaltmakdyr...

22.08.2025 08:21
4.7k+

Russiýaly alymlar pnewmoniýany we meningiti oýaryjyny dargadýan wirusy tapdylar

Sibir Ylymlar akademiýasynyň (SO RAN) Himiýa-biologiýa we fundamental lukmançylyk institutynyň hünärmenleri pnewmoniýa, meningit, sepsis döredýän we köplenç hassahanalarda giňden duş gelýän howply bakteriýany ýok edip bilýän täze wirus-bakteriofagy açdylar diýip, «Nauka v Sibiri» neşiri habar berýär...

18.08.2025 10:02
2.2k+

ABŞ-da düzgünleşdiriji dowamly öýken keselini bejermek üçin ilkinji derman serişdesini tassyklady

ABŞ-nyň Azyk önümleriniň hiline we derman serişdelerine gözegilik müdirligi (FDA) Insmed kompaniýasynyň mukowissidozsyz bronhoektazlary bejermek üçin niýetlenen Brinsupri dermanyny tassyklady. Bu dowamly öýken keseli dem alyş ýollarynyň öwezini dolup bolmajak zeperlenmesi, dowamly üsgülewük we nemiň  artykmaç bölünip çykmagy bilen utgaşýar diýip, Reuters ýazýar...