2025-nji ýylyň Gün, Aý tutulmalarynyň we beýleki kosmos hadysalarynyň senenamasy

  • 03.01.2025 16:56
  • 7.6k+

2025-nji ýyl astronomiýa söýüjileri üçin asman hadysalaryna baý bolmagy wada berýär: gijeki asman dolan Aý, Günüň we Aýyň tutulmagy hem-de meteor akymlary bilen bezeler.

Bu hadysalar planetanyň dürli künjeginden görner.
Dolan Aýlaryň senenamasy
2025-nji ýylda her bir dolan Aýyň öz simwolik ady bar:

  • ·13-nji ýanwar – Möjek Aýy
  • ·12-nji fewral – Gar Aýy
  • ·14-nji mart – Gurçuk Aýy
  • ·12-nji aprel – Gülgüne Aý
  • ·12-nji maý – Gül Aýy
  • ·11-nji iýun – Ýertudana Aýy
  • ·10-njy iýul – Sugun Aýy
  • ·9-njy awgust – Bekre Aýy
  • ·7-nji sentýabr – Mekgejöwen Aýy
  • ·6-njy oktýabr – Hasyl Aýy
  • ·5-nji noýabr – Samyr Aýy
  • ·4-nji dekabr – Sowuk Aý

Gün we Aý tutulmalary
Iki sany bölekleýin Gün tutulmasy:

  • 29-njy mart – Ýewropanyň, Aziýanyň, Afrikanyň, Demirgazyk we Günorta Amerikanyň käbir sebitlerinde görner.
  • 21-nji sentýabr – Awstraliýada, Antarktidada we Ýuwaş umman adalarynda görner.

Iki doly Aý tutulmasy:

  • ·13-14-nji mart – Günbatar Ýewropada, Aziýada, Awstraliýada, Günbatar Afrikada, Demirgazyk we Günorta Amerikada, şeýle-de Antarktidada görner.
  • ·7-8-nji sentýabr – Ýewropada, Aziýada, Awstraliýada, Afrikada, Günorta Amerikanyň gündogar böleginde, Alýaskada we Antarktidada görner.

Doly Aý tutulmasy wagtynda Aý haýran galdyryjy gyzyl reňke eýe bolar, şol sebäpli hadysa “Ganly Aý” diýlip atlandyrylýar.

Meteor akymlary
Ýyldyzlaryň süýnmegini halaýanlar üçin şu aşakdaky hadysalar garaşýar:

  • ·Kwadrantidler – 3-nji ýanwar
  • ·Liridler – 21-22-nji aprel
  • ·Eta-Akwaridler – 3-4-nji maý
  • ·Perseidler – 12-13-nji awgust
  • ·Drakonidler – 8-9-njy oktýabr
  • ·Geminidler – 12-13-nji dekabr

26.01.2026 15:29
6.8k+

Asyryň iň dowamly Gün tutulmasy 6 minuda çeker: oňa haçan garaşmaly?

2027-nji ýylyň 2-nji awgustynda Günorta Ýewropanyň, Demirgazyk Afrikanyň we Ýakyn Gündogaryň käbir sebitlerinde Günüň doly tutulmasy bolar. Iň ýokary tapgyrda Aý Günüň ýüzüni 6 minut 23 sekuntlap ýapar. Astronomlaryň çaklamalaryna görä, bu iň azyndan 2114-nji ýyla çenli gury ýerde synlap boljak iň dowamly doly Gün tutulma bolar» diýip, Ecoticias neşiri ýazýar...

24.01.2026 15:54
3.6k+

Günüň üstünden iň uly tegmiller toplumy ýitdi

Geçen ýyl Günde dörän tegmil toplumlarynyň arasynda iň ulusy «hiç zat galmazdan diýen ýaly» ýitdi. Bu barada RYA-nyň Kosmos gözlegleri institutynyň we Gün-Ýer fizikasy institutynyň Gün astronomiýasy barlaghanasynyň metbugat gullugy habar berdi...

22.01.2026 23:01
4.2k+

Güýçli Gün alawlamasyndan soň Ýeriň üstünde dörän üýtgeşik polýar şöhlelenmesi kosmosdan düşürildi

Russiýaly kosmonawt Sergeý Kud-Swerçkow Halkara kosmos stansiýasynyň bortundan düşürilen Ýeriň üstündäki seýrek gyzyl polýar şöhlelenmesiniň kadrlaryny görkezdi. Hadysa şu ýylda ilkinji iň ýokary X derejeli alawlamanyň we XXI asyr üçin rekord derejeli radiasiýa tupanynyň netijesi boldy...

21.01.2026 10:08
4.9k+

Illýuminatory çat açan hytaý kosmos gämisi Ýere ekipažsyz gaýdyp geldi

Hytaýyň «Şençžou-20» kosmos gämisi 2026-njy ýylyň 19-njy ýanwarynda Ýere ekipažsyz üstünlikli gaýdyp geldi – kapsula Içki Mongoliýanyň Dunfen sebitinde boş gondy. Bu barada South China Morning Post habar berýär...