Alymlar dünýäde ilkinji almaz batareýasyny döretdiler. Hyzmat ediş möhleti – müňlerçe ýyl

  • 10.12.2024 19:18
  • 7.9k+

Bristol uniwersitetiniň we Beýik Britaniýanyň Atom energiýasy boýunça edarasynyň (UKAEA) alymlary uglerod-14-üň esasynda dünýäde ilkinji almaz batareýasyny döretdiler. Bu innowasion energiýa çeşmesi radioaktiw bölünmäniň esasynda işleýär, onuň hyzmat ediş möhleti bolsa müňlerçe ýyla barabar diýip, Tech Xplore ýazýar.

“Biziň mikroenergetika tehnologiýamyz kosmos tehnologiýalaryndan we howpsuzlyk enjamlaryndan başlap, lukmançylyk implantatlaryna çenli birnäçe möhüm programmany goldap biler” – diýip, professor Tom Skott belledi.
Batareýa howpsuz we durnukly. Ol ýagtylygy elektrik energiýasyna öwürýän Gün panelleri ýaly işleýär, ýöne fotonlaryň deregine çalt hereket edýän elektronlary tutýar. “Almaz batareýalary mikrowattda kuwwatlylygyň hemişelik derejesini üpjün etmegiň ygtybarly we durnukly usulyny hödürleýär” – diýip, UKAEA-nyň wekili Sara Klark belläp geçdi.

Gurluş lukmançylykda, mysal üçin, göz implantatlary, eşidiş enjamlary we kardiostimulýator üçin ulanylyp bilner, bu hem olary çalyşmak zerurlygyny azaldar. Şeýle-de, batareýalar adatdan daşary şertlerde, mysal üçin, kosmos enjamlaryna gözegçilik etmek üçin kosmosda ulanylyp bilner.
Taslamanyň üstündäki işler UKAEA-nyň Kalhemdäki kampusynda alnyp baryldy we bu ýerde emeli almazlary ösdürip ýetişdirmek üçin termoýadro sintezi tehnologiýasy ulanyldy.


düýn 10:20
1.8k+

Beýni bize hakyky däl-de, özüne oňaýly bolan görnüşi görkezýär

Beýni diňe duýgy organlaryndan duýduryşlary kabul etmeýär, ol olary mazaly işläp, üstüni ýetirýär we bolup geçýän zatlaryň aýdyň we oňaýly keşbini döredýär. Alymlaryň gelen bu netijesi «Nature Neuroscience» žurnalynda çap edildi...

11.01.2026 20:28
8.1k+

Liftde näme üçin dymylýar: alymlar ýapyk ýerde oňaýsyzlygyň sebäbini öwrendiler

Liftde nätanyş adamlaryň arasyndaky dymyşlyk şäher gurşawynda mejbury ýakynlyk şertlerine uýgunlaşdyrylan sosial gatnaşyklaryň aýratyn görnüşidir. Perm milli gözleg politehniki uniwersitetinden (RF) alym W.A. Botalow sosiologiýanyň we psihologiýanyň klassyk nazaryýetlerine esaslanyp, bu hadysanyň sebäplerini öwrendi...

11.01.2026 13:15
2.3k+

Alymlar pagtadan we yzgardan elektrik energiýasyny öndürmegiň usulyny tapdylar

Alymlar adaty pagta matasyny howadaky çyglylygy sorup alýan we ony elektrik energiýasyna öwürýän täze tehnologiýany işläp düzdüler. Interesting Engineering neşiriniň habar bermegine görä, bu üýtgedilen material batareýa talap etmezden, LED çyralaryny we pes kuwwatly elektron enjamlary 24/7 düzgüninde işledip bilýär...

11.01.2026 13:11
13k+

Alymlar Antarktidanyň buzunyň 500 metr aşagynda gizlenip ýatan "dünýäni" tapdylar

Alymlar Antarktidanyň Larsen buzluklarynyň aşagyndaky ýerasty derýada, 500 metr çuňlukda öň mälim bolmadyk täze bir ekoulgamy ýüze çykardylar. Bu açyş yklymyň gizlin suw ulgamlaryny we ýerasty derýalaryny öwrenmek üçin geçirilen ylmy işleriň barşynda amala aşyryldy...